Ostatnie wydarzenia z kalendarium historycznego

26 września 1986 roku mudżahedini po raz pierwszy za pomocą przenośnych amerykańskich naprowadzających rakiet ziemia-powietrze – Stingerów, zestrzelili trzy sowieckie śmigłowce Mi-24 lądujące w Dżalabadzie

26 września 1986 roku mudżahedini po raz pierwszy za pomocą przenośnych amerykańskich naprowadzających rakiet ziemia-powietrze – Stingerów, zestrzelili trzy sowieckie śmigłowce Mi-24 lądujące w Dżalabadzie

Na wieść o wkroczeniu sowietów do Afganistanu prezydent USA, Jimmy Carter ogłosił że jego kraj jest zobowiązany wspierać powstańców nie tylko moralnie i humanitarnie. Zamierzał materialnie wspierać mudżahedinów, była to część zimnowojennej gry ze Związkiem Radzieckim. Zaczynając od liczby 60 mld które przeznaczono na pomoc dla walczących z komunistami w Afganistanie, wsparcie wzrastało,w 1987 roku była to już kwota ok. 700 mln. Po za Amerykanami mudżahedinów wspierały inne kraje zachodnie jak Wielka Brytania czy RFN, oraz kraje arabskie jak np. Arabia Saudyjska. Wsparcie udzielane było nawet przez komunistyczne Chiny. Pieniądze szły do rąk pakistańskich służb które miały je przekazywać mudżahedinom- Pakistan wybierał tylko te frakcje powstańców którymi chcieli w przyszłości manipulować, stąd główna część kwoty szła do pasztuńskich islamistów.

Mudżahedinom najbardziej zależało na amerykańskich wyrzutniach Stinger. Zdolne były do wyszukiwania i trafiania samolotów na odległość do czterech i pół kilometra, oraz na wysokości od dwustu do czterech tysięcy metrów. Amerykańscy wojskowi długo się wstrzymywali przed wysłaniem tak zaawansowanej technologii w obawie zdobycia jej przez sowietów. W końcu w 1986 wysłano około 240 wyrzutni. 26 września inżynier z Afganistanu, Ghaffur skutecznie je przetestował strącając trzy sowieckie helikoptery. Do końca wojny odpalono 340 pocisków, zestrzelono 269 maszyn. Jeden z dowódców mudżahedinów stwierdził „Stingery zmieniły obraz wojny. Kiedy je przysłali, Rosjanie przestali panować na niebie”.

Początkowo po pierwszych atakach Stingerów wśród Armii Radzieckiej w Afganistanie nastąpił popłoch. Sowiecki minister obrony obiecał że pierwsza osoba która zdobędzie Stingera zostanie Bohaterem Związku Radzieckiego. Są dwie wersje- wg jednej czynu dokonał oddział majora Siergiejewa, według drugiej major Biełow, któremu podarowano tylko Order Czerwonego Sztandaru gdy okazało się że jest znany z niesubordynacji i alkoholizmu. Sowieci proponowali też powstańcom kupno amerykańskiej wyrzutni (podobnie robili Irańczycy). Z czasem siły powietrzne w Afganistanie przystosowały się do Stingerów i zaczęły stosować odpowiednią taktykę która zaniżyła straty- samoloty leciały ponad wysokość osiągalną dla Stingerów, helikoptery utrudniały im namierzanie latając między górami. Amerykanie po zakończeniu wojny starali się aby sprzęt w całości wrócił do USA, odzyskali jednak tylko kilka sztuk.

Fot: Zestrzelony przez Stinger sowiecki helikopter.

Partnerzy



Przewiń do góry