Ostatnie wydarzenia z kalendarium historycznego

Panzerkampfwagen VI Tiger „Tygrys”

Panzerkampfwagen VI Tiger „Tygrys”

Tygrysy w boju

Debiut bojowy Tygrysów nie był zbyt udany. Pierwsze wyprodukowane czołgi skierowano na front wschodni, gdzie we wrześniu 1942 roku pod Leningradem cztery zostały rozbite przez ogień rosyjskich armat przeciwpancernych. Kolejne czołgi otrzymały oddziały Afrika Korps, zmagające się z Brytyjczykami w Afryce Północnej. Tam Tygrysy wypadły już dużo lepiej, choć musiało minąć jeszcze kilka miesięcy, by w pełni pokazały, na co je stać. Z tygrysów formowano specjalne jednostki-bataliony czołgów ciężkich tzw. schweerePanzerAbteilungen (w skrócie sPzAbt). W skład takiego batalionu wchodziło w latach 1942/43 25-30 czołgów (Tygrysy i PzKpfw III), w latach 1943/44 około 55 czołgów (Tygrysy i PzKpfw IV), natomiast w roku 1945 batalion czołgów ciężkich składał się w prawie w całości z Tygrysów (tylko w plutonie zwiadu były czołgi PzKpfw IV Ausf H.) Pierwszy batalion, który powstał 10 maja 1942r, otrzymał numer 501 (501.sPzAbt). Tygrysy wchodzące w jego skład walczyły w Afryce Północnej, a później w Rosji.Łącznie sformowano 10 takich batalionów od numeru 501 do 510. Powstały również bataliony czołgów ciężkich SS –101 i 102. W skład tego pierwszego wchodzili najlepsi niemieccy pancerniacy, tacy jak choćby Michael Wittman – najsławniejszy z nich, mający na koncie w sumie 138 zniszczonych pojazdów wroga.

 

Michael Wittman siedzący na swoim Tygrysie (Zdj. Wikimedia Commons)

Michael Wittman siedzący na swoim Tygrysie
(Zdj. Wikimedia Commons)

Tygrys, posiadający wyszkoloną załogę, był naprawdę zabójczą maszyną. Przekonali się o tym na własnej skórze czołgiści alianccy na wszystkich frontach wojny w Europie. Na froncie wschodnim Tygrysy szybko pokazały swoje „pazury”. Rok 1943, Kursk. 505.sPzAbt wchodzący w skład grupy armii „Środek” już pierwszego dnia operacji „Cytadela” uderzył z takim impetem na pozycje rosyjskie, że błyskawicznie rozniósł 676 i 81 pułk piechoty. 8 lipca Tygrysy z dywizji SS „Leibstandarde Adolf Hitler” rozniosły większość wozów 6 rosyjskiej armii gwardii. Podczas największej bitwy pancernej II wojny – 12 lipca pod Prochorowką – Tygrysy zniszczyły ogromną większość czołgów 18 i 29 korpusu pancernego generała Rotmistrowa. Niemcy (niestety dla nich) mieli za mało Tygrysów pod Kurskiem (jedynie 88), by osiągnąć sukces w tej wielkiej ofensywie. Jednakże już wtedy te najlepsze niemieckie czołgi pokazały na co je stać. Swoją siłę Tygrysy pokazały w pełni w roku 1944. Jednostki 502.SpzAbt brały udział w ciężkich walkach pod Leningradem w styczniu tego roku. Wydzielona z batalionu grupa bojowa „Strauss”, licząca zaledwie 3 czołgi, w ciągu kilku dni zniszczyła ponad 50 rosyjskich pojazdów, głównie T-34, nie tracąc żadnego własnego. Pod koniec stycznia rozpoczęły się ciężkie walki pod Winnicą na Ukrainie. Naprzeciwko Tygrysów, także Panter, stanęły czołgi 1 armii pancernej gwardii. W wyniku ciężkich walk Rosjanie stracili 267 maszyn, a Niemcy…5, w tym jednego tylko Tygrysa. Był to niezwykle spektakularny przykład zastosowania Tygrysów w boju. Na froncie zachodnim Tygrysy siały jeszcze większy postrach i zniszczenie, ponieważ alianci nie posiadali (aż do listopada 1944) czołgu mogącego się równać z Tygrysem. W pełni potwierdziło się to podczas ciężkich walk w Normandii. Najbardziej znanym przykładem jest Michael Wittman i jego Tygrys ze 101.ssSpzAbt, który 13 czerwca 1944 koło miejscowości Villers Bocage zniszczył 25 czołgów, 14 pojazdów opancerzonych i 14 ciężarówek. Ten wyczyn Wittmana wstrzymał pochód całej 7 brytyjskiej dywizji pancernej i stworzył na froncie zachodnim pewien mit o „niezniszczalności” Tygrysa. Pewne zdanie z brytyjskiego magazynu „Optymizm” dobrze ilustruje strach aliantów przed Tygrysami: „Nasi dowódcy ustanowili nową taktykę. Jeżeli Niemcy wyślą Tygrysa, my wyślemy 8 Shermanów na jego spotkanie, z czego oczekujemy stracić 7”… PodsumowanieTygrys to chyba najbardziej znany i jednocześnie „niesławny” czołg niemiecki okresu II wojny światowej. Tygrys „cieszył się” wielką awersją aliantów i był uznany za niebywale trudnego przeciwnika. Słowa piosenki „w oddali błysnął krwawy ząb – tygrysa bierz na cel i rąb! Tygrysa śmiało z działa rąb ! Tygrysa z działa rąb !” z „Czterech Pancernych” mają w sobie nawet pewien swoisty rodzaj podziwu, jakim darzy się czasem potężnego wroga.

PzKpfw VI był, aż do czasu powstania jego nowszej wersji, „Królewskiego Tygrysa”, najpotężniejszym czołgiem Panzerwaffe, mogącym śmiało mierzyć się z każdym nieprzyjacielskim pojazdem, włączając w to rosyjski IS-2 czy amerykańskiego M26 Pershinga. Nie był konstrukcją idealną i posiadał pewne wady, utrudniające mu swobodną dominację na polu walki. Jednak mimo swoich wad, Tygrys był prawdziwym „stalowym postrachem na kołach”, siejącym spustoszenie i zniszczenie wszędzie, gdzie się pojawił. Poniżej znajduje się zestawienie najważniejszych zalet i wad Tygrysa.

Plusy

Nowoczesna konstrukcja. Gruby pancerz z wysokogatunkowej stali, bardzo odporny na ostrzał. Świetne i niezwykle skuteczne działo kal.88 mm zdolne zniszczyć każdy czołg, niszczyciela czołgów czy samobieżne działo szturmowe II wojny światowej. Efekt psychologiczny, jaki wywoływał gdy się pojawiał na polu walki – zazwyczaj strach w załogach alianckich przed pojedynkiem z tym kolosem; Niemcom jego pojawienie się dodawało otuchy.

Minusy

Zbyt skomplikowany silnik, często ulegający zmianom temperatury i podlegający częstej wymianie. Zbyt wielka masa bojowa, co w praktyce przekładało się na niską zdolność manewrową i prędkość maksymalną. Zbyt złożone zawieszenie, za słabo wytrzymujące trudne ciężkie warunki bojowe w trudnym terenie. Zbyt cienki pancerz górny – niedostateczna ochrona przed samolotami wroga.

Opracowanie Polish Fighting Team

 

Bibliografia:
D. Jędzejewski, Z.Lalak „Niemiecka Broń Pancerna 1939-1945”.
J. Macdonald, „Wielkie Bitwy II Wojny Światowej”.
W. Suworow, „Ostatnia Republika”.
www.panzer.punkt.pl
http://klub.chip.pl/krzemek/tiger
http://www.strefa-tygrysa.republika.pl
http://www.konflikty.pl

  • Kretor

    Dobry wieczór,

    artykuł zacny ale Tygrys jako system broni nie sprawdził się, oczywiście w mojej opinii, dość napisać że jeden Tygrys spalał tyle paliwa co 4 PZ IV a wojna pancerna to logistyska plus odrobina logistyki. Niemniej jestem pod wrażeniem pracy zespołu.

Partnerzy



Przewiń do góry