Ostatnie wydarzenia z kalendarium historycznego

Kultura

Subskypcja RSS<

Warszawa przed potopem szwedzkim

zzz

Wiek XVII przepełniony był wojnami, wszelkimi wystąpieniami; był niezwykle burzliwy i chaotyczny dla całej Rzeczypospolitej. Szczególnie dotkliwy był potop szwedzki, trwający aż pięć lat, podczas którego dobra polskie zostały ograbione i wywiezione do Szwecji lub zniszczone. Jak wyglądała Warszawa przed potopem? Panowanie Jana Kazimierza nie wyróżnia się wśród współczesnych badaczy niczym specyficznym spośród panowań innych władców Korony XVII wieku. Warszawa ... Czytaj więcej »

Co usprawiedliwia człowieka? Argumentacja antykatolicka w Kupcu Mikołaja Reja

zzz

W szkole średniej każdy poznał nazwisko Mikołaja Reja. Nikt jednak nie kojarzy go jako tego, który porzucił katolicyzm i przeszedł na protestantyzm. Jego dzieła są przepełnione kalwińskimi zasadami wiary. Oto jedno z nich. Wiek XVI przyniósł wielkie zmiany tak w Polsce, jak i w Europie; ponadto poszerzyły się ludzkie horyzonty, zarówno w dosłownym, jak i w przenośnym znaczeniu tego słowa. ... Czytaj więcej »

Relikwia Domu Sabaudzkiego – Całun Turyński w XV-XVIII w.

Zamek w Chambéry wraz ze Świętą Kaplicą. Wikimedia Commons

Całun Turyński znajdował się w posiadaniu rodu de Charny przez około 100 lat. Do końca nie wiadomo, jak wszedł w ręce tej rodziny. Czy miało to związek z nieokreślonym bliżej pokrewieństwem Geoffreya de Charny, ze spalonym na stosie w 1314 roku, preceptorem Normandii, członkiem zakonu templariuszy, Geoffroy’em de Charnay? Czy też może Całun stanowił posag wniesiony przez jego małżonkę Joannę ... Czytaj więcej »

Wesoły nam dzień dziś nastał… czyli słów kilka o staropolskiej Wielkanocy

zzz

Po kościele rozchodzi się śpiew wydobywający się z gardeł wiernych: Bóg wszechmogący/ Wstał z martwy żaducy,/ Chwalmy jego z weselim,/ Toć nam wszem Pismo wieli./ Kyrieleison. Oto rozpoczyna się Wielkanoc AD 1608 – najważniejsze święto chrześcijan. Zobaczmy, jak obchodzili je nasi przodkowie. Rynek krakowski dawno nie widział takiego tłumu. Odświętnie ubrana gawiedź zebrana na placu krzyczy, przepycha się, bije pokłony ... Czytaj więcej »

Ideał Nauczyciela – na podstawie rozważań Szymona Marcjusza z Pilzna

Uniwersytet Jagielloński
Zdj. Wikimedia Commons

  Jaki powinien być polski nauczyciel według XVI-wiecznych humanistów? Jakie cechy powinny go charakteryzować? Wskazana była osobowość łagodna czy gniewna? Jaki wygląd niezaprzeczalnie posiadać musiał renesansowy wychowawca? Doskonały profesor winien być wieku sędziwego, czy może młodym również należało dać szansę? Na powyższe pytania starał się odpowiedzieć Szymon Marycjusz z Pilzna m.in. w swojej pracy pt. O szkołach czyli akademiach ksiąg ... Czytaj więcej »

Staropolskie tańcowanie

Polonez pod gołym niebem Korneli Szlegel 
Zdj. Wikimedia Commons

Havelock Ellis, brytyjski lekarz, powiedział kiedyś, że taniec jest najwznioślejszą, najbardziej wzruszającą, najpiękniejszą ze wszystkich sztuk, bo nie jest tylko prostą interpretacją czy wyobrażeniem życia; jest samym życiem. Taniec w dawnej Polsce doskonale ilustruje te słowa. Taniec jest jednym z najstarszych wytworów ludzkiej kultury, wywodzącym się bezpośrednio z rytuałów religijnych. Na przestrzeni wieków zjawisko to zaczęło rozszerzać się również na ... Czytaj więcej »

Obraz oświeceniowego Paryża we wspomnieniach Polaków

Towarzystwo w salonie czyta Moliera. Obraz Jean-François de Troy z ok. 1728 r.

Człowiek podróżuje po to, aby gdzie indziej zobaczyć to, czego u siebie nie zobaczy, a to, co widać nie zawsze pokazuje, co kryje się w głębi, trzeba się zatem nauczyć nie dziwić się niczemu[1]. Stanisław August Poniatowski Na mapie oświeceniowej Europy jasnym kolorem namalowana była Francja. Jak słusznie zauważa część badaczy, kultura francuska potężnie odcisnęła się w XVIII wieku na kulturach ... Czytaj więcej »

Walka karnawału z postem… czyli słów kilka o zapustach staropolskich

Pieter Bruegel - Walka karnawału z postem

Jacek Kaczmarski śpiewał w jednej ze swych pieśni: „(…) karnawałowo-postną ucztą jak się patrzy/Uraduję bliski sercu ludek wasz żebraczy./Żeby w waszym towarzystwie pojąć prawdę całą:/Dusza moja – pragnie postu, ciało – karnawału!”. Przekonajmy się czy człowiek polskiego baroku zanuciłby za poetą Wojnę postu z karnawałem. Zima, las otulony grubą warstwą śniegu, pobrzękiwanie dzwoneczków na końskich uprzężach, ogromne sanie mknące przez ... Czytaj więcej »

Partnerzy



Przewiń do góry