Kasyno w Sopocie było fundatorem popiersia Hitlera znalezionego dwa lata temu na terenie gdańskiego muzeum

Dwa lata temu podczas prac ziemnych na terenie ogrodów Muzeum Narodowego w Gdańsku odnaleziono marmurowe popiersie z wizerunkiem Adolfa Hitlera, autorstwa  znanego niemieckiego rzeźbiarza Josefa Thoraka. Rzeźba wykonana została w 1942 roku. Całkiem niedawno gdański naukowiec ustalił, że honorarium wypłacone Thorakowi  za wykonanie popiersia Hitlera, pochodziło ze środków finansowych kasyna w Sopocie.

Wertując zasoby archiwów federalnych w Berlinie jeden z pracowników naukowych Muzeum w Sopocie – Jan Daniluk ustalił, że pochodząca z czasów II wojny światowej rzeźba Josefa Thoraka, przedstawiająca głowę i część ramion Adolfa Hitlera, została sfinansowana za pieniądze sopockiego kasyna. Rzeźba przez ponad 70 lat pozostawała w ukryciu na terenie ogrodu przylegającego do Muzeum Narodowego w Gdańsku, znaleziono ją przypadkowo podczas prac porządkowych. Popiersie leżało jakieś 60 centymetrów pod ziemią. Przypuszcza się, że rzeźba została zakopana na terenie ogrodu tuż przed wkroczeniem do Gdańska Armii Czerwonej.  W innym przypadku, gdyby znaleziono ją tuż po wojnie, popiersie Hitlera zostałoby natychmiast zniszczone.

Dotychczas na temat znalezionego popiersia wiadomo było bardzo niewiele. Zidentyfikowano autora rzeźby i ustalono datę jej wykonania – 1942 rok. Dzięki ustaleniom Jana Daniluka wiedza na temat zabytku stała się bogatsza. Wiadomo, że za wykonanie rzeźby kasyno w Sopocie zapłaciło Josefowi Thorakowi 10 tysięcy marek Rzeszy. Według naukowca hitlerowcy utworzyli specjalny fundusz, na który trafiały dochody z kasyn, przeznaczone na „naukę i kulturę”  a w rzeczywistości na finansowanie nazistowskiej propagandy. Kasyno w Sopocie było wówczas jednym z trzech oficjalnie działających kasyn na terenie III Rzeszy i generowało kolosalne zyski. Tylko w 1942 roku sopockie kasyno przekazało na utworzony fundusz pół miliona marek Rzeszy.

Josef Thorak (1889 – 1952) obok Arno Brekera był jednym z najbardziej uznanych artystów narodowego socjalizmu, o statusie oficjalnego rzeźbiarza III Rzeszy. Jego rzeźby często towarzyszyły projektom realizowanym przez Głównego Architekta III Rzeszy Alberta Speera. Niezależnie od związków z III Rzeszą Thorak znane są również inne rzeźby Thoraka takie jak „Heim”, „Mikołaj Kopernik”, „Paracelsus”, w tym kilka znajdujących się na terenie Polski (pomnik „Chłopiec z koniem” w Zielonej Górze, pomnik „Umierający wojownik” w Ustce poświęcony żołnierzom I wojny światowej, pomnik „Hannele” w Jagniątkowie).

Znalezione dwa lata temu popiersie Hitlera autorstwa Josefa Thoraka można obejrzeć w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

Źródła: dziennikbaltycki.pl, trójmiasto.pl

Zenon Purta

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*