Miała być elitarną strażą cesarza i jego rodziny, ale z czasem stała się jedną z najważniejszych sił rzymskiej polityki. Gwardia pretoriańska korzystała z wyjątkowych przywilejów, rosła w znaczenie, uczestniczyła w pałacowych intrygach, a jej żołnierze zaczęli odgrywać coraz większą rolę przy wynoszeniu i obalaniu cesarzy. W styczniu 41 roku n.e. […]
Starożytność
Hetyci ruszyli po Syrię. Jak dyplomacją, zdradą i wojną próbowali złamać potęgę Mittani
W XV wieku p.n.e. Hetyci ponownie skierowali uwagę na Syrię, gdzie o wpływy rywalizowali z potężnym królestwem Mittani. Tudhalijas najpierw pozyskał dla siebie strategicznie położoną Kizzuwatnę, a następnie poprowadził wojska na południe, gdzie jednym z najważniejszych celów jego działań stało się Aleppo. Syria miała dla państwa hetyckiego znaczenie znacznie większe […]
Kornelia, matka Grakchów. Córka Scypiona Afrykańskiego, żona potężnego Rzymianina i kobieta, która wychowała dwóch reformatorów Republiki
Kornelia, matka Grakchów, była córką Scypiona Afrykańskiego, żoną Tyberiusza Semproniusza Grakchusa oraz matką Tyberiusza i Gajusza Grakchów. Antyczne źródła pozostawiły o niej wyjątkowo wiele wzmianek jak na kobietę żyjącą w czasach Republiki Rzymskiej, choć część przekazanych historii ma charakter anegdotyczny, moralizatorski lub legendarny. Wokół Kornelii i jej rodziny powstało wiele […]
Hamilkar Barkas w Iberii: jak ojciec Hannibala zbudował kartagińskie zaplecze do wojny z Rzymem
Kartagina po rzymskim przejęciu Sardynii skierowała uwagę na zachód. Hamilkar Barkas w Iberii działał w świecie dawnych fenickich więzi, portów, metali, świątyń i lokalnych sojuszy. Wyprawa ojca Hannibala pokazuje, jak złożony był zwrot Kartaginy ku Półwyspowi Iberyjskiemu. Aby prześledzić następne trzy dziesięciolecia w dziejach Kartaginy, musimy się przenieść wraz z akcją w nowe […]
Kobiety w medycynie antycznej – medica, iatrinē i akuszerki
Starożytność miała swoje Medicus i iatrós, ale realny puls medycyny bił tam, gdzie pracowały kobiety – często widoczne tylko w inskrypcjach, ikonografii i krótkich dopiskach w traktatach. Kobiety w medycynie antycznej nie są abstrakcją: od akuszerek po lekarki zapisujące recepty, prowadzące praktyki i zostawiające po sobie ślady trwalsze niż większość […]
Wojna wielu narodów. Marek Aureliusz wobec najazdów Markomanów, Kwadów i Sarmatów oraz kryzysu na północnej granicy imperium
Na północnej granicy imperium narastały napięcia, które prowadziły do kolejnych najazdów. Plemiona przekraczały Dunaj, a zawarte wcześniej porozumienia przestały obowiązywać. Wojna wielu narodów wyrosła z działań Markomanów, Kwadów i innych ludów naciskających na granice Rzymu. Marek Aureliusz stanął wobec zagrożenia obejmującego niemal całą północną linię obrony. Panowanie Marka Aureliusza przypadło […]
Ze śmiercią jej do twarzy. Kleopatra III i teatr boskiej władzy
Tytuły, kult i wizerunki układają się tu w spójny obraz władzy. Królowa, która w czasie wspólnych rządów z Ptolemeuszem X zachowuje pierwszeństwo w tytulaturze i przedstawieniach, swoją pozycję wzmacnia poprzez rozwijany kult oraz publiczne uroczystości. Źródła dotyczące władców epoki hellenistycznej często operują językiem tytułów, epitetów i przedstawień wizualnych. Reliefy, rzeźby […]
Agrypina i Neron. Przepowiednia o cesarstwie, która zapowiadała także zbrodnię przeciw własnej matce
Wyobrażenie przepowiedni zapowiadającej władzę cesarską nad Rzymem zwykle brzmi jak obietnica chwały. W historii dynastii julijsko-klaudyjskiej Agrypina i Neron zostali wpisani w los, gdzie triumf polityczny splata się z zapowiedzią rodzinnej zbrodni. Matka przyjęła tę wizję bez wahania. Władza miała znaczyć więcej niż bezpieczeństwo. Historia cesarskiego Rzymu pełna jest dramatów […]