Historia w zasięgu ręki!
Wielka historia lubi wygodne wersje wydarzeń, ale czasem pod spodem zostają zdania, dokumenty i pytania, które nadal kłują po oczach. Śmierć Hitlera w książce Pakt z Hitlerem pojawia się obok przemówienia z czerwca 1941 roku, konferencji Żukowa i testamentu Paula von Hindenburga jako część szerszej opowieści o pamięci, polityce i […]
Historykon objął patronatem medialnym powieść historyczną „Pewnego razu na Ostrowie”. Książka przenosi czytelnika do świata początków państwa Piastów: czasu Mieszka, Dobrawy, grodów, dawnych wierzeń, chrześcijaństwa, wojennych napięć i politycznych decyzji, które zmieniały przyszłość całej wspólnoty. To opowieść osadzona w jednym z najbardziej rozpoznawalnych momentów polskiej historii. Mieszko, Dobrawa, chrzest, sojusze, […]
Rycheza Lotaryńska to żona drugiego króla Polski – Mieszka II Lamberta. Główny zarzut, jaki jest wobec niej stawiany to to, że wywiozła polskie insygnia koronacyjne i przekazała je cesarzowi. Warto jednak zwrócić uwagę na to, co zawdzięczamy Rychezie Lotaryńskiej. Czy to możliwe, że gdyby nie małżeństwo Mieszka II z Rychezą, […]
Pod koniec października 1424 roku w Królestwie Polskim doszło do bardzo szczęśliwego wydarzenia. Pierwszy raz od 114 lat królowa wydała na świat chłopca. Ten królewicz był imiennikiem ojca, czyli nazywał się Władysław. Do historii miał przejść z przydomkiem „Warneńczyk”, ponieważ zginął w bitwie pod Warną. Jego charakterystyczną cechą miało być […]
Wieczorne rozmowy na ulicy, krzesła wynoszone przed dom, wspólne jedzenie i sąsiedzkie plotki wracają do centrum hiszpańskiej stolicy. Klaudia Pieszczoch pisze o madryckich corralas oraz akcji „Vecinas a la fresca” i pokazuje, że mieszkańcy Lavapiés próbują odzyskać przestrzeń publiczną wypieraną przez turystykę, rosnące ceny i coraz silniejszą kontrolę miasta. W […]
Nazwisko Pulitzera od ponad wieku działa w świecie mediów jak pieczęć jakości. Za prestiżem, corocznymi listami zwycięzców i dyskusjami wokół werdyktów stoi konkretna historia: testament wydawcy, wiara w profesjonalne dziennikarstwo i przekonanie, że prasa ma znaczenie dla życia publicznego. Nagroda Pulitzera zaczęła się jako projekt podnoszenia standardów, a z czasem […]
Henry Morgan nie był bajkowym piratem z rumem w dłoni i papugą na ramieniu. To człowiek, który z walijskiego farmera stał się postrachem Karaibów i bohaterem Port Royal. Plądrował, torturował, palił miasta, by potem – jakby nigdy nic – zostać wicegubernatorem Jamajki i walczyć z tymi, z którymi wcześniej pił […]
Nie byli magnatami z królewskich dworów ani bohaterami narodowych eposów, a jednak to oni kształtowali północne rubieże dawnej Rzeczypospolitej. Dzieje szlachty pomorskiej pokazują, jak na styku polskości, kaszubskości i niemczyzny rodziła się unikalna kultura – surowa, uparta i silnie związana z ziemią. Szlachta kaszubska i pomorska od wieków stanowiła barwną […]
Bałtyckie wichry niosą huk dział, a wśród piasków Inflant rodzi się legenda – Kircholm i światowa sława Chodkiewicza – gdy garstka jazdy cwałuje na spotkanie lawiny. Zderzają się ambicje królów, handlowe imperia i upór żołnierzy, a kurz bitewny odsłania cenę marzeń o Dominium Maris Baltici. To opowieść o kalkulacji i […]
Szabla połyskuje, honor pcha do czynów, a między legendą a prawdą zieje przepaść większa, niż pamiętamy z lektur. W tej szczelinie odsłaniają się pierwowzory sienkiewiczowskich bohaterów – ludzie z krwi i kości, uwikłani w namiętności, konfederacje i własne grzechy. Ich nazwiska ocalały, lecz losy poszły innym torem, pełnym paradoksów, które […]
Rycheza Lotaryńska to żona drugiego króla Polski – Mieszka II Lamberta. Główny zarzut, jaki jest wobec niej stawiany to to, że wywiozła polskie insygnia koronacyjne i przekazała je cesarzowi. Warto jednak zwrócić uwagę na to, co zawdzięczamy Rychezie Lotaryńskiej. Czy to możliwe, że gdyby nie małżeństwo Mieszka II z Rychezą, […]
Przed ślubem z Cecylią Renatą Habsburżanką, król Władysław IV Waza chciał zawrzeć małżeństwo, w którego stawką byłaby zmiana układu sił w Europie. Do realizacji tej misji wyznaczył swojego przyrodniego brata, Jana II Kazimierza Wazę, wysyłając go do Hagi z zadaniem pozyskania ręki Elżbieta Wittelsbach zwanej także Elżbietą z Palatynatu.. Misja […]
Krzysztof Malicki, Iwona Żuk, Świadomość historyczna Polaków i ich postawy wobec swej przyszłości. W latach 90. XX wieku w debacie publicznej wielką popularność miały hasła „Zostawmy historię historykom” oraz „Wybierzmy przyszłość”. Drugie z nich było nawet hasłem wyborczym prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego w kampanii prezydenckiej w 1995 roku. Na szczęście, ten […]
Krzysztof Malicki, Iwona Żuk, Źródła zbiorowej pamięci. Nośniki pamięci historycznej w kształtowaniu obrazu przeszłości współczesnych Polaków Współczesne czasy charakteryzują się mnogością źródeł z których można czerpać wiedzę historyczną. Podczas gdy do końca XIX wieku historii można się było uczyć jedynie ze źródeł pisanych, typu książki i artykuły prasowe oraz z […]
Sławomir Wilk, Rodzina jako wspólnota pamięci Rodzina jest podstawową komórką wszystkich społeczeństw, począwszy od starożytności. Jedną z jej najważniejszych funkcji jest przekazywanie swoim młodszym członkom pamięci o ich przodkach oraz wiedzy o wydarzeniach z przeszłości. Zanim powstały pierwsze wielkie cywilizacje w dziejach ludzkości, które umożliwiły powstanie różnorakiej literatury historycznej (kronik […]
Leszek Kędziora, Działalność polskich organizacji kombatanckich we Francji w latach 1944-1970 Od przełomu XVIII/XIX wieku Francja była tradycyjnym miejscem emigracji i pobytu dla polskich żołnierzy, którzy musieli przebywać poza krajem z powodu zagrożenia dla swojego życia i wolności ze strony zaborców i okupantów. Nie inaczej stało się po II wojnie […]
Grzegorz Rąkowski, Kresowe rezydencje. Województwo wołyńskie Bardzo często mówi się, że najwięcej zamków na świecie znajduje się w dolinie Loary. Jest to tylko częściowa prawda. Tyle samo, jeśli nie więcej, znaleźć można było na Wołyniu, gdzie mieściły się siedziby wielkich rodów ruskich, polskich, litewskich oraz obcego pochodzenia. Niestety, w czasie […]
Tomasz Sudoł, Zbrodnie wojenne Wehrmachtu na Żołnierzach Wojska Polskiego Popełnione od Września do Grudnia 1939 roku. Tom 1. Geneza zbrodni. Zbrodnie na polu walki Przez bardzo długi czas w Niemczech zdarzały się głosy przeciwstawiające zbrodnicze SS i Gestapo „rycerskiemu i szlachetnemu” Wehrmachtowi. Książka Tomasza Sudoła o zbrodniach Wehrmachtu na żołnierzach […]
