Verdun miało stać się miejscem, w którym Francja straci wolę dalszej walki. Niemiecki plan zakładał wykrwawienie przeciwnika pod ogniem artylerii, wśród fortów, lejów i kolejnych kontrataków. Z tej kalkulacji narodziła się „maszynka do mięsa”, która miała złamać Francję, a zmieliła obie armie. Bitwa pod Verdun należy do tych epizodów I […]
I wojna światowa i okres międzywojenny
Medycyna naturalna w III Rzeszy. Jak Hitlerowskie Niemcy zrobiły ze zdrowia obowiązek, biznes i narzędzie kontroli
W III Rzeszy zdrowie przestało być prywatną sprawą człowieka. Medycyna naturalna weszła w sam środek sporu o władzę nad ciałem, chorobą i leczeniem: między lekarzami, uzdrowicielami, przemysłem farmaceutycznym i państwem. Ustawa z 17 lutego 1939 roku miała uderzyć w „szarlatanów”, ale w praktyce dała części uzdrowicieli prawne uznanie i nowy […]
„Wydałem wojnę szujom, łajdakom, mordercom i złodziejom i w walce tej nie ulegnę”. Jak Józef Piłsudski przygotowywał grunt pod przewrót majowy?
Spokojny dom w Sulejówku, książki, ogród i rodzinne życie nie oznaczały politycznej ciszy. Józef Piłsudski coraz uważniej obserwował chaos II RP, utrzymywał kontakty ze swoimi zwolennikami i publicznie atakował system parlamentarny. W tle narastał konflikt z częścią wojskowych i polityków, a przewrót majowy stawał się coraz bardziej realnym scenariuszem. Historia […]
Zamach majowy 1926: jak narodziła się decyzja Piłsudskiego i dlaczego przewrót nie był planowany wcześniej?
Napięcie narastało, ale kierunek wydarzeń długo pozostawał niejasny. Zamach majowy w ujęciu prof. Andrzeja Chwalby nie jawi się jako wcześniej przesądzony scenariusz, lecz jako proces, w którym decyzje dojrzewają wraz z rozwojem sytuacji politycznej. Poniższy fragment książki Maj 1926. Zamach, którego miało nie być pokazuje moment, gdy różne możliwości wciąż […]
Polska wieś międzywojenna. Narodziny Zenona Niewieczerzała w Folwarku, gdzie bieda była codziennością
W cieniu wielkiej historii często rodzą się opowieści, których nikt nie zapisuje w podręcznikach. Gdy w Monachium ukazywał się pierwszy nakład książki Adolfa Hitlera, w niewielkiej osadzie w Kotlinie Szczercowskiej przyszedł na świat chłopiec z rodziny potomków braci czeskich. Polska wieś międzywojenna oznaczała dla takich miejsc codzienność zbudowaną z piachu, […]
Dlaczego USA weszły do wojny? Od neutralności do interwencji
Stany Zjednoczone nie weszły do I wojny światowej z dnia na dzień ani pod wpływem jednego wydarzenia. Proces ten był długi, pełen złudzeń, półśrodków i dyplomatycznych prób, które coraz wyraźniej rozmijały się z realiami wojny totalnej. Dlaczego USA weszły do wojny dopiero wtedy, gdy neutralność przestała być możliwa? Amerykańska neutralność […]
Bertrand Russell w Rosji zobaczył prawdę. Jak filozof obnażył bolszewicką władzę i uprzedził Zachód przed skutkami rewolucyjnej iluzji?
Kiedy Bertrand Russell w Rosji zaczął przyglądać się temu, jak naprawdę działa bolszewicki system, okazało się, że codzienność ma niewiele wspólnego z hasłami rewolucji. Zamiast oczekiwanej przemiany zobaczył państwo oparte na kontroli i przywilejach wąskiej grupy. Rozmowy z mieszkańcami tylko potwierdziły, że obietnice władzy nie przekładają się na życie zwykłych […]
Henryk Kozanecki – łódzki pilot roku 1920 na tle pionierskich czasów polskiego lotnictwa
Polskie lotnictwo od lat nie traci na popularności – przyciąga zarówno zawodowych historyków, jak i pasjonatów-amatorów. Wciąż na nowo wracamy do opowieści o ludziach, którzy tworzyli jego historię, a biografie pilotów wciąż kryją wiele białych plam. Jedną z takich postaci jest Henryk Kozanecki, łodzianin, którego losy zostały wspomniane w pracy […]