Niewiele jest w polskiej historii wydarzeń, które historycy ocenialiby tak diametralnie różnie. Jedni uważają, że ten zryw podchorążych był przejawem młodzieńczej nieodpowiedzialności, której efektem była strata tej niewielkiej ale jednak jakieś odrobiny niezależności. W powstaniu, które od początku nie miało szans na sukces w konfrontacji z rosyjskim imperium. Inni natomiast […]
Historia XIX wieku
Jak jedno państwo zdefiniowało nowoczesność – i dlaczego była to Brytania epoki rewolucji przemysłowej
Kiedy patrzymy na tempo współczesności, łatwo zapomnieć, że jego fundamenty powstały w świecie zupełnie innym niż nasz. W samym środku gwałtownej zmiany, ukształtowała się Brytania epoki rewolucji przemysłowej. Kraj, który dzięki energii, uporowi i bezwzględnej innowacyjności narzucił reszcie globu nowy sposób życia. To była transformacja, która nie tylko przestawiła gospodarkę […]
Wybuch powstania styczniowego w świetle Czasu i Dziennika Poznańskiego
Zanim pojawiły się pierwsze strzały, w gazetach krążyły już pogłoski o brance i napięciu w Warszawie. Wybuch powstania styczniowego redakcje „Czasu” i „Dziennika Poznańskiego” opisywały z ostrożnością – bez entuzjazmu, ale i bez potępienia. Między depeszami a komentarzami widać, jak trudno było oddzielić wiadomość od opinii. 22 stycznia wybuchło kolejne […]
79 dni agonii i leczenie Jamesa Garfielda. Jak błędy lekarzy zabiły prezydenta szybciej niż kula?
Prezydent, który miał szansę przeżyć zamach, zmarł w męczarniach przez niewiedzę swoich lekarzy. Historia leczenia Jamesa Garfielda pokazuje, jak brudne ręce i medyczna rutyna potrafiły być bardziej zabójcze niż kula. To lekcja o cenie ignorancji, którą Ameryka zapłaciła najwyższym urzędem w państwie. Niektóre tragedie rodzą się z jednej chwili szaleństwa, […]
Zygmunt Chmieleński i jego działalność wojskowa w powstaniu styczniowym
Był surowym dowódcą, którego żołnierze jednocześnie bali się i szanowali. Zygmunt Chmieleński wyróżniał się w powstaniu styczniowym nie tylko wojskowym drylem, ale też bezkompromisowością wobec własnych ludzi i przeciwników. Jego historia ukazuje codzienność powstańczych oddziałów – pełną błędów, napięć i trudnych decyzji. Zygmunt Chmieleński w literaturze Niestety, jeśli chodzi o […]
Polska szarża pod Somosierrą: brawura, która otworzyła Madryt Napoleonowi
Mgła jeszcze nie opadła, a już zapadł rozkaz, który zmienił bieg wydarzeń. Polska szarża pod Somosierrą do dziś elektryzuje nie tylko historyków. To opowieść o przekraczaniu granic ludzkiej odwagi i cienkiej linii między rozkazem a legendą. Tam, gdzie wszystko wydawało się przesądzone, Polacy zapisali własny rozdział w dziejach Napoleona. Między […]
Wizja Leona XIII jako odpowiedź na wyzwania epoki
Zmęczony polityczną wrogością, rozdarty społecznie świat potrzebował głosu, który nie podnosiłby tonu, lecz podnosił serca. Wizja Leona XIII – śmiała, wyważona i na wskroś nowoczesna, choć zakorzeniona w odwiecznej mądrości. Jaką wizję miał Leon XIII dla ówczesnego świata? Przeciwstawiając się skrajnościom epoki, wskazał drogę środka: między kapitałem a pracą, między […]
Papież Leon XIII: pontyfikat, który zredefiniował rolę Kościoła w nowoczesnym świecie
Przez dziesięciolecia świat patrzył na Kościół jak na relikt minionej epoki – aż pojawił się człowiek, który potrafił mówić językiem nowoczesności bez zdrady tradycji. Leon XIII udowodnił, że duchowa głębia, intelektualna odwaga i społeczna wrażliwość mogą iść w parze z urzędem papieskim. Między różańcem a encykliką, między świętością a polityką, […]