Historia w zasięgu ręki!
Do Archiwum Instytutu Pileckiego trafił 132-stronicowy maszynopis niepublikowanych wspomnień niemieckiego urzędnika cywilnej administracji Generalnego Gubernatorstwa. Autor dobrowolnie zabiegał o pracę w okupowanej Polsce, należał do SS i NSDAP, a od października 1943 do czerwca 1944 roku pracował w Radomiu. Pisał o grabieży, getcie, masowych mordach Żydów, egzekucjach Polaków i codziennym […]
Janusz Michał Beksiak miał 15 lat, gdy latem 1944 roku wrócił z matką do Warszawy. Wiedział, że w mieście przygotowywane jest powstanie. Jeszcze przed 1 sierpnia obserwował ruch niemieckich pojazdów wojskowych na Moście Poniatowskiego i przekazywał informacje przełożonym. Gdy rozpoczęły się walki, został łącznikiem Grupy Operacyjnej Chrobry II i przyjął […]
Śmierć ojca, pierwszy symboliczny gest poetycki, Biblia i zetknięcie z wiedzą o Holokauście – dzieciństwo Leonarda Cohena przyniosło doświadczenia, które później znajdowały odbicie w jego twórczości. Styczeń 1944 roku – wraz ze śmiercią ojca Leonard raptem zostaje wypędzony z Raju i wpada prosto w lodowatą wodę. Pół wieku później jako […]
Żywa żaba używana przy leczeniu zastrzału, własny kał stosowany na choroby skóry, rosa z okna czy rozmaite nacierania i wcierania. Medycyna ludowa w Polsce i domowe sposoby leczenia pojawiają się w pamiętnikach lekarzy, felczerów i innych specjalistów pracujących na prowincji jako znak świata odległego od wiedzy medycznej, którą sami reprezentowali. […]
Symbolem zbrodni nazistowskich, rozpoznawalnym nie tylko w Europie, ale i na świecie, stał się Auschwitz-Birkenau. Nie jest to jednak jedyny obóz koncentracyjny i obóz zagłady, jaki III Rzesza założyła na ziemiach polskich. Można tu wymienić Sobibór, Bełżec, Majdanek czy Treblinkę. Nie są to miejsca, które zwiedza się z przyjemnością, ale […]
Wojciech Hanus, Zbrodnia (nie) osądzona. Losy żandarmów niemieckich biorących udział w mordzie na rodzinie Ulmów i ukrywanych przez nich Żydach 24 marca 1944 r. w Markowej doszło do mordu na rodzinie Ulmów i Żydach, których ukrywali. Wiktoria i Józef Ulmowie, dziś już błogosławieni, zostali zamordowani przez żandarmów niemieckich, którzy swój […]
Kiedy okupacyjna Lubelszczyzna pęka na dwie wrogie połowy, a rachunek krzywd zaczyna żyć własnym życiem, historia przestaje mieścić się w szkolnych schematach. Drzazga Tomasza Zyśko zagląda właśnie w tę przestrzeń: w małe miasteczka, gdzie Gwardia Ludowa i NSZ tworzyły własną, brutalną logikę przetrwania, a granica między winą a ocaleniem bywała […]
Tego dnia 1944 roku ukazało się pierwsze wydanie Polskiej Kroniki Filmowej Jeszcze w czasie trwania II Wojny Światowej kształtujące się nowe, komunistyczne władze Polski postanowiły rozpocząć emisję swego rodzaju magazynu o informacyjno-propagandowym charakterze. Nazwano go Polską Kroniką Filmową i wyświetlano w kinach, a z czasem również w telewizji. Przez Kronikę […]