Historia w zasięgu ręki!
Gdy opadł radioaktywny pył nad Hiroszimą i Nagasaki, w głowie jednego człowieka narodziły się pytania, które miały zaważyć na losach świata. Czy Oppenheimer żałował stworzenia bomby atomowej – narzędzia, które zakończyło II wojnę światową, ale otworzyło drzwi do zimnej wojny? Jego wątpliwości, listy i publiczne wystąpienia pokazują dramat naukowca, który […]
Kapelani Wehrmachtu potrafili modlić się pod ostrzałem, ale jeszcze lepiej – usprawiedliwiać przemoc. Duchowni w mundurach potrafili nadać wojnie sens religijny, a blitzkrieg zamienić w krucjatę. W ich raportach nie ma słowa o spalonych synagogach, za to dużo o „moralnym wzmocnieniu żołnierzy” i „wdzięczności za zwycięstwo”. Doris L. Bergen w […]
Wołyń lat 40. to miejsce, gdzie pamięć miesza się z bólem, a granice między ofiarą a sprawcą dawno się zatarły. W rodzinnych wspomnieniach autora historia między UPA a Bulbowcami nie ma wyraźnych konturów – liczy się tylko przetrwanie i strach zapisany w pamięci pokoleń. To próba zrozumienia, dlaczego nawet dziś […]
Wojna nie dawała wyboru, a niemiecka machina rekrutacyjna nie znała litości. Jak Polacy z Pomorza trafiali do Waffen-SS? To historia przymusu ukrytego pod słowem „ochotnictwo”. Gdy fronty pochłaniały setki tysięcy żołnierzy, młodzi mężczyźni z III grupy DVL stawali się dla SS łatwym celem – jedni po służbie w RAD, inni […]
Demoniczna, okrutna, szalona – tak prasa pisała o kobietach takich jak Ilse Koch czy Irme Grese. Płeć w procesach nazistowskich zbrodniarek czasem znaczyła więcej niż same dowody. Zbrodnię mieszano z pożądaniem, a winę z sensacją. W efekcie to nie sprawiedliwość, lecz stereotyp decydował o tym, jak zapamiętano ich twarze. W […]
Wśród zamieszania pierwszego dnia lądowania, bez mapy, pełnej świadomości sytuacyjnej i dokładnych rozkazów, porucznik Winters musiał działać błyskawicznie. Atak kompanii Easy na niemiecką baterię (znany jako potyczka koło dworu Brécourt) to przykład improwizacji, która przyniosła wymierny efekt wojskowy. Niewielki pododdział wykonał kluczowe zadanie i pokonał kilkukrotnie liczniejszego przeciwnika w ciągu […]
W świecie, w którym życie Żydów liczone było jak „figury”, a śmierć przychodziła szybciej niż nadzieja, on wybrał wiedzę jako broń. To nie był bohater z karabinem ani partyzant z lasu – to był naukowiec, który z laboratorium uczynił pole walki. A gdy obóz zamieniał się w kostnicę, historia zapisała […]
Ból potrafi złamać nawet najbardziej bezwzględnego człowieka. W tej słabości Heinricha Himmlera narodziła się niezwykła relacja z człowiekiem, który stał się jego ukojeniem i powiernikiem. Ten powiernik Himmlera, fizjoterapeuta Felix Kersten, miał w dłoniach nie tylko władzę nad ciałem swojego pacjenta, lecz także nad losem tysięcy istnień. Był zwykłym fizjoterapeutą, […]