Jak to się stało, że polskie lotnictwo wojskowe nie było w stanie prowadzić równorzędnej walki z niemieckimi messerschmittami, junkersami czy dornierami? Na to pytanie nie znajdziemy odpowiedzi w szkolnych podręcznikach historii, będą tam jedynie ogólnikowe stwierdzenia typu: nie dało się nic zrobić, bo państwo było biedne. Tymczasem pod koniec lat […]
II Rzeczpospolita
Straż Graniczna II RP (1928–1939) – zadania, struktura organizacyjna, umundurowanie
Jednym z najpoważniejszych wyzwań, przed jakimi stanęły władze II Rzeczypospolitej, była ochrona wywalczonych granic. Ich nienaruszalności na wschodzie od roku 1924 strzegł bardzo popularny KOP, jednak granice na północy, zachodzie oraz południu kraju były obsadzone przez szereg rozmaitych formacji granicznych, które z różnych powodów nie były w stanie wywiązać się […]
Społeczne aspekty funkcjonowania wojska w II Rzeczypospolitej
W polskiej historiografii dobrze znane są zagadnienia związane z organizacją, wyposażeniem, czy strukturą dowodzenia Wojska Polskiego. W kontekście kampanii polskiej 1939 r., licznym ocenom i analizom poddano również stopień jego przygotowania do wojny, zastanawiając się niekiedy: „co by było, gdyby?”. Niniejszy artykuł pozostawia na boku owe rozważania i opisuje te aspekty […]
Kształtowanie się polskich granic po I wojnie światowej
Polskie granice po I wojnie światowej Jak kształtowały się polskie granice po I wojnie światowej? W dniu 11 listopada 1918 roku, po 123 latach niewoli, Polska odzyskała niepodległość. To właśnie wtedy Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu władzę wojskową, a trzy dni później przyszły Naczelnik Państwa otrzymał także rządy cywilne. Jednak […]
Rola Józefa Piłsudskiego w polskim ruchu socjalistycznym
Tematem artykułu jest „Rola Józefa Piłsudskiego w polskim ruchu socjalistycznym”. Swoją wypowiedź podzielę na trzy części. W pierwszej uważam za konieczne przybliżenie postaci Józefa Piłsudskiego. Kolejną część będzie stanowiło ogólne przedstawienie ruchu socjalistycznego, jego założeń i celów oraz tego, jak rozwijał się w Polsce. Następnie przejdę do ukazania zadań, jakie wykonał […]
Konkordat z 1925 roku. Geneza i skutki zerwania
Konkordat z 1925 roku został zawarty między Rzeczpospolitą a Stolicą Apostolską. Relacje państwa i Kościoła katolickiego od zawsze budziły spore kontrowersje. Z jednej strony stali ludzie wierzący, którzy chcieli silnego zaznaczenia obecności Kościoła w Polsce, z drugiej zaś mieliśmy ateistów i osoby dążące do uczynienia z niej kraju świeckiego. Dlatego […]
Zarys rządów sanacji na Śląsku w latach 1926-1939
Rok 1918 i związany z nim koniec I wojny światowej był momentem przełomowym w dziejach historycznego Górnego Śląska. Na mocy postanowień traktatu wersalskiego o przyszłości tego terenu miał zadecydować plebiscyt wyznaczony na marzec 1921 roku. Wynik plebiscytu, choć korzystny dla strony niemieckiej, w wyniku trzech powstań śląskich zadecydował o podziale […]
Zasady pojedynków honorowych w dwudziestoleciu międzywojennym | Część 2
Polskie tradycje pojedynkowe sięgają czasów średniowiecza. Ich początków należy dopatrywać się w instytucji sądów bożych inaczej zwanych ordaliami. W Polsce dzięki wprowadzeniu prawa magdeburskiego, które dopuszczało pojedynki jako sposób na wydanie wyroku sądowego, sądy boże stały się popularne w okresie rozbicia dzielnicowego. Z czasem coraz więcej osób zaczęło zauważać, że […]