Niezwykłe odkrycia archeologów na wzgórzu zamkowym na Wawelu, a wśród nich bruk sprzed 1000 lat

Wawelscy archeolodzy prowadzą badania w podziemiach budynku nr 5 znajdującego się na wzgórzu zamkowym. Celem badań jest odnalezienie śladów przeszłości w tymże miejscu. Do tej pory udało się już wydobyć wiele ciekawych artefaktów liczących po kilkaset lat przynajmniej.

Badacze dotarli już do skały wzgórza zamkowego, ale co ważniejsze, do X-wiecznego kamiennego bruku stanowiącego jeden z pierwszych poziomów użytkowych w historii Wawelu. Trzeba sobie uświadomić, że jeśli to bruk z X wieku, to możemy nawet mówić o tym, że jest z czasów jeszcze panowania czeskiego w Krakowie. Bo dopóki nie zjawił się tutaj Mieszko I i nie wyciął w pień całej załogi czeskiej, to – przynajmniej do ok. 989 roku – na Wawelu panowali Czesi – podkreśla archeolog Paweł Kajfasz, który kieruje całym przedsięwzięciem.

Najnowsze badania trwają od połowy czerwca. Mają one miejsce w obrębie podziemi oraz piwnicy  południowego ryzalitu budynku nr 5. Budynek nr 5 pochodzi z okresu II wojny światowej, obecnie znajduje się tam wystawa  „Wawel zaginiony”, siedziba dyrekcji Zamku Królewskiego na Wawelu, pracownie konserwatorskie. Archeolodzy poszukują zabytków, ponieważ ma pojawić się tam ekipa remontowa.

Wykop znajduje się w południowej części wzgórza wawelskiego, w miejscu wewnętrznego muru obwodowego (tzw. „białego muru”), który w dużej mierze stanowi rekonstrukcję gotyckiej fortyfikacji z XIII/XIV wieku. W miejscu prowadzonych badań w okresie średniowiecza stał wzniesiony w XIV wieku dwór Tęczyńskich, który był bezpośrednio dostawiony do muru obronnego. W XIX wieku został zburzony przez Austriaków razem z dużą częścią muru południowego.

Archeolodzy schodzą w głąb ziemi (ponad 2 metry) w pomieszczeniu stanowiącym korytarz, który prowadzi do kotłowni awaryjnej budynku. Wymiary wykopu wynoszą dwa na dwa metry. Ma to związek z konstrukcją wzmacniającą, która ma się tam pojawić. Obecny wykop pokrywa się w dużej mierze ze starszą odkrywką z lat 70. XX wieku. W tym rejonie w latach 60. odkryto pozostałości XI-wiecznego kościoła B.

Była to kamienna rotunda z dwiema naprzeciwległymi apsydami, której relikty odkryto w odległości kilku metrów w kierunku północnym od naszego obecnego wykopu – tłumaczy Paweł Kajfasz. Aktualne badania toczą się obok kościoła B. Pomimo tego, że wykop jest niewielki, odkryto tu bardzo dużą ilość pozostałości po działalności dawnych mieszkańców i użytkowników wzgórza wawelskiego. Największą część znalezisk stanowią między innymi pozostałości naczyń ceramicznych.

Odkryto również sporo zabytków wyjątkowych – między innymi ceramiczne płytki posadzkowe, fragmenty ostrogi i podkowy, grot strzały, przedmiot w kształcie krzyża, kościany grzebień, kamienny pion do gry i mnóstwo metalowych, głównie żelaznych przedmiotów wymagających prac konserwatorskich.

Płytki posadzkowe, na które natrafiliśmy, są dla nas zagadką. Jesteśmy w okolicy, gdzie była zabudowa pałacowa, a z drugiej strony można przyjąć założenie, że te płytki stanowią element wystroju młodszej fazy kościoła B – mówi nam Paweł Kajfasz. Na głębokości 1,5 metra odsłonięto warstwę gruzu kamiennego z fragmentami zaprawy powstałymi w XIII wieku podczas wyburzania kościoła. Właśnie tam trafiono na jedno z najbardziej interesujących znalezisk- monetę. Najprawdopodobniej jest to denar krzyżowy.

Poniżej zachowały się nawarstwienia wczesnośredniowieczne z okresu funkcjonowania świątyni, jak też sprzed okresu jej wzniesienia. Archeolodzy natrafili tutaj na fragmenty naczyń oraz kości zwierzęcych. Do wyjątkowych znalezisk z tego okresu należą m.in.: gliniane przęśliki, ołowiany odważnik, kościaną szpilę i hetkę (prototyp dzisiejszych guzików), fragment paciorka szklanego.

Najciekawszym odkryciem jest ,wymieniony powyżej, kamienny bruk z X wieku. Bruk ten, odkryty też we fragmencie przez poprzednich badaczy w sąsiednim wykopie w latach 70., przylegał do niezbyt czytelnych układów konstrukcji drewnianych. Ich niewielki fragment (w postaci negatywu) odkryliśmy również w trakcie naszych obecnych badań – podkreśla archeolog Paweł Kajfasz. Kamienny bruk składa się z różnych kamieni, również otoczaków wyjętych z rzeki. Bruk, który odsłonięto niemal tuż nad powierzchnią skały wawelskiej jest jednym z najstarszych intencjonalnie stworzonych poziomów użytkowych na Wawelu.

Źródło: gazetakrakowska.pl   fot: Wikimedia Commons

3 komentarze

  1. „Durzej mierze” – proszę poprawić.

  2. „Pomimo tego, że” też proszę poprawić

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*