W 2019 roku polska Policja hucznie obchodzi setną rocznicę jej utworzenia, tym samym nawiązując do Policji Państwowej, istniejącej od 1919 roku. O ile większość akceptuje i odwołuje się do historii Policji Państwowej, funkcjonującej w okresie międzywojennym, o tyle większość chce zapomnieć o istniejącej w latach 1944-1989 Milicji Obywatelskiej, która jest […]
Dzieje najnowsze
Wizjonerzy Wielkiej Serbii: działalność Vojislava Šešelja i Serbskiej Partii Radykalnej (1981-2019)
Gdy w kwietniu ubiegłego roku, w postępowaniu odwoławczym od wyroku Międzynarodowego Trybunału Karnego dla byłej Jugosławii uznano Vojislava Šešelja winnym zbrodni przeciwko ludzkości, historia zdawała się zatoczyć koło: wyroki skazujące wyznaczyły zarówno początek jak i schyłek politycznej kariery Vojvody. Na czym polega wyjątkowość środowiska Šešelja? Narodowym radykałom uprawiającym otwarcie szowinistyczną […]
Minęło dokładnie 70 lat, a winni zbrodni nie zostali ukarani
17 lipca 1949 roku, dokładnie 70 lat temu, w elbląskich zakładach, w hali o długości ponad dwustu metrów wybuchł pożar. Rozpoczął on represje niewinnie oskarżonych przez bezpiekę. Około tysiąc osób było prześladowanych przez ubeków, ponad dwieście poddano brutalnemu śledztwu, trzydzieści jeden posłuszne władzy sądy skazały na śmierć lub wieloletnie więzienie, […]
Plan Marshalla – historia zakończona ekonomicznym i politycznym sukcesem czy współczesna „mitologia”?
3 kwietnia to dzień, w którym w 1948 roku wraz z uchwaloną w Kongresie USA ustawą rozpoczął się jeden z najbardziej spektakularnych programów pomocy gospodarczej w dziejach nowożytnego świata. Tego dnia oficjalnie zainaugurowano Plan Marshalla, którego nazwa pochodzi od jego pomysłodawcy, Georga Marshalla, ówczesnego sekretarza stanu USA. Łączna kwota, jaką […]
Ambasador Francji kontra stalinowski minister. Stawką było życie Jeana Bastarda
Étienne Rolland Dennery – ambasador Francji w Polsce o karze śmierci Jeana Bastarda dowiedział się z Trybuny Ludu, która ukazała się tydzień po procesie w Gdańsku w dniu 28 lutego 1952 roku. Natomiast o tym, że Najwyższy Sąd Wojskowy utrzymał wyrok w mocy, stalinowski minister przekazał mu po trzech miesiącach, […]
Ucieczka z socjalistycznego raju
Kraje dobrobytu i wiecznego szczęścia, krainy mlekiem i miodem płynące. Przodownicy w walce o pokój i postęp. Tu w przeciwieństwie do zgniłego, imperialistycznego Zachodu jednostka jest szczęśliwa. Można rzec: prawdziwy raj na ziemi. Pomimo tego znaleźli się szaleńcy, którzy postanowili porzucić socjalistyczną utopię. Kim byli? Jak uciekali i jakie były […]
Zero – najważniejsza liczba Zimnej Wojny
Zero nie ma dobrej opinii. Oznacza nicość, bezwartościowość, bywa zniewagą, kojarzy się z odliczaniem do końca, po którym nastąpi jakiś koszmar, bądź zgoła apokalipsa. 3, 2, 1, ZERO. W czasie Zimnej Wojny takie odliczanie miało miejsce nieraz. Ale nigdy nie doszło do zera. Było natomiast inne Zero, które zaważyło na […]
Werner Heisenberg – dylematy uczonego w czasach totalitaryzmu
XX wiek był okresem niespotykanego wcześniej w historii ludzkości naukowego i technologicznego postępu, który zrodził dla ludzkości szanse I zagrożenia. Jednym z nich była możliwość budowy broni jądrowej, zdolnej zniszczyć cywilizację. Za sprawą totalitaryzmów poprzedniego stulecia uczeni stanęli wobec niespotykanych wcześniej moralnych dylematów. Jednym z gigantów nauki, którego prace miały […]