Dzieje najnowsze

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze II wojna światowa Inne

Historyk wyklęty. Skazany za polski nacjonalizm

Nazwisko Dawid Fajnhauz ciągle niezbyt mocno widoczne jest w przestrzeni publicznej. Życie i praca tego polskiego historyka żydowskiego pochodzenia jest jednak bardzo ciekawe i mogłoby stanowić kanwę dobrego filmu historycznego. Warto więc przyjrzeć się mu bliżej, zanim ktoś w końcu zrobi o nim film. Bo Fajnhauz to postać wybitna, choć […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze

Wybory czerwcowe 1989 roku. Jak komuniści inżynierię uprawiali

Wybory do Sejmu i Senatu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (PRL), mające miejsce 4 czerwca 1989 roku, oraz poprzedzające je obrady Okrągłego Stołu są jednymi z najważniejszych wydarzeń współczesnej historii Polski, a już na pewno najistotniejszymi dla transformacji systemu politycznego w kraju nad Wisłą. Choć oba wydarzenia doczekały się tysięcy stron monografii, […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze

Teczka ewidencji operacyjnej na parafie – TEOP

Powszechnie wiadomo, iż Służba Bezpieczeństwa inwigilowała wszystkie środowiska, które zostały uznane za wrogie wobec systemu komunistycznego. Nie inaczej było z Kościołem rzymskokatolickim. Czy zbieranie informacji o Kościele miało tylko charakter pobieżny, czy też było zaplanowanym i systematycznym działaniem? Kościół jako wróg nr 1 systemu Kościół katolicki był postrzegany przez polskich […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze

Przyjazny, neutralny czy wrogi? Stosunek Watykanu do ZSRR w okresie zimnej wojny

Epoka zimnej wojny to okres absolutnej rywalizacji między dwoma potężnymi supermocarstwami politycznymi i blokami ich sojuszników. W cieniu tej walki toczyła się gra równie zażarta, choć już nie tak krwawa. Gra, w której obie strony miały swe „agentury” na całym świecie, ale prowadziły walkę zupełnie innymi środkami i metodami. Tutaj […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze

O krok od wojny – włosko-jugosłowiańskie spory o Triest

Rok 1953. Umiera Stalin, w Związku Radzieckim zaczyna się odwilż, a oczy całego świata zwrócone są na ogarniętą wojną Koreę. Nikt zdaje się nie zauważać włoskich i jugosłowiańskich czołgów stojących przy granicy z zapalonymi silnikami, gotowych do wystrzału. Miasto Triest oraz cały region Wenecji Julijskiej był od wieków terenem wielonarodowym, […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze II wojna światowa

Międzynarodowa pomoc ofiarom Holokaustu

Od momentu dojścia do władzy w Niemczech Adolfa Hitlera propagowany przez niego zinstytucjonalizowany antysemityzm budził zastrzeżenia, a nawet sprzeciw większości społeczeństw europejskich, jednak w imię utrzymania pokoju na Starym Kontynencie władze Wielkiej Brytanii czy Francji pozwalały nazistom na wiele, nie tylko w sferze agresywnej polityki zagranicznej, ale także wewnętrznej. Nie […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze II wojna światowa

„Ostatnia otwarta brama z obozu koncentracyjnego” – exodus ludności żydowskiej do Portugalii w okresie lat 30. XX w. i II wojny światowej

W 1940 r. widmo nazizmu ogarnęło prawie całą Zachodnią Europę, a mityczny miecz Damoklesa zawisnął nad losami wielu ludzi. Był to kulminacyjny moment już zapoczątkowanego exodusu i kolejny etap ucieczki od rządów niemieckiego „faraona”. Zastępy zdesperowanych ludzi zmierzały daleko na Zachód, do państwa mogącego stanowić bezpieczną przystań, lecz nieżyczącego sobie […]

Artykuły historyczne Dzieje najnowsze II wojna światowa

Pułkownik Franciszek Niepokólczycki. Urodzony, by konspirować

Franciszek Niepokólczycki ścigany najpierw przez Niemców, a następnie z rozkazu NKWD przez „polskich” komunistów. Twórca koncepcji walki bieżącej w Podziemnej Armii oraz współorganizator antykomunistycznego podziemia. Był solą w oku obydwu okupantów. Zajadle tropiony, wpadł w ręce ubecji. Nie dał się przekupić i złamać w śledztwie. Za niepodległościową działalność otrzymał „nagrodę” […]