Najpierw ogłoszono „zmianę cen” – bez słowa o podwyżkach. To w Gdańsku, Gdyni, Szczecinie i Słupsku zapaliło lont: robotnicy wyszli z hal, milicja i wojsko odpowiedziały ostrą amunicją. Grudzień 1970 to moment, gdy propaganda zderzyła się z rzeczywistością, a ulice stały się raportem z państwa rządzonego pałką. Grudzień 1970 roku […]
Artykuły historyczne
Powstanie Listopadowe – wojna straconych szans
Niewiele jest w polskiej historii wydarzeń, które historycy ocenialiby tak diametralnie różnie. Jedni uważają, że ten zryw podchorążych był przejawem młodzieńczej nieodpowiedzialności, której efektem była strata tej niewielkiej ale jednak jakieś odrobiny niezależności. W powstaniu, które od początku nie miało szans na sukces w konfrontacji z rosyjskim imperium. Inni natomiast […]
„Oczy pełne błyskawic”. Ostatnie miesiące Wyspiańskiego w Węgrzcach
Nie był starcem, a wyglądał jak ktoś, kogo śmierć ma już w grafiku. Gdy w Węgrzcach ciało odmawia posłuszeństwa, a przyjaciele przyjeżdżają już nie tyle w odwiedziny, co na ciche pożegnanie, nawet oni boją się nazwać po imieniu ostatnie miesiące Wyspiańskiego. Między bólem, unieruchomioną ręką a kolejnymi wyjazdami bliskich zostaje […]
Między wymieraniem a odrodzeniem: zwyczaje Dolnych Łużyc i codzienność Serbołużyczan
Na Dolnych Łużycach widać dziś prostą zależność: zwyczaje Dolnych Łużyc trwają tylko tam, gdzie jeszcze istnieje realna potrzeba ich podtrzymywania. To nie jest opowieść o folklorze „na pokaz”, tylko o codzienności ludzi, którzy próbują utrzymać język i praktyki zagrożone zanikaniem. Publikacja Tradycje i zwyczaje na Dolnych Łużycach dokumentuje te zmiany […]
Kiedy nadzieje zasłaniają fakty: historia wielkiej narracji o Chinach
Politycy Zachodu długo wierzyli, że wystarczy trochę handlu i dyplomatycznego uśmiechu, by Pekin poszedł drogą przewidywalnego partnera. To właśnie w tej atmosferze wyrósł historia wielkiej narracji o Chinach – opowieść tak kusząca, że przysłoniła najbardziej oczywiste sygnały ostrzegawcze. Gdy w grę wchodzą miliardy, marzenia potrafią być głośniejsze niż fakty. A […]
Jak jedno państwo zdefiniowało nowoczesność – i dlaczego była to Brytania epoki rewolucji przemysłowej
Kiedy patrzymy na tempo współczesności, łatwo zapomnieć, że jego fundamenty powstały w świecie zupełnie innym niż nasz. W samym środku gwałtownej zmiany, ukształtowała się Brytania epoki rewolucji przemysłowej. Kraj, który dzięki energii, uporowi i bezwzględnej innowacyjności narzucił reszcie globu nowy sposób życia. To była transformacja, która nie tylko przestawiła gospodarkę […]
Księstwo Pomorskie, Jakub Kaszuba i brandenburska zbrodnia rogozińska – historia utraty ziemi wapnickiej
Zbrodnia rogozińska z 1296 roku wstrząsnęła Pomorzem i Polską. W cieniu królewskiego zabójstwa rozegrała się cicha wojna o wpływy i granice, w której księstwo i Jakub Kaszuba odegrali rolę większą, niż przez wieki przypuszczano. To historia utraty i odzyskania ziemi wapnickiej – symbolu lojalności, zdrady i przetasowań władzy nad pograniczem. […]
Sun Zi i poszukiwanie ponadczasowej logiki strategii. Jak Sztuka wojny stała się najczęściej nadużywanym klasykiem świata
Sun Zi i poszukiwanie ponadczasowej logiki strategii: jak Sztuka wojny stała się najczęściej nadużywanym klasykiem świata i dlaczego wciąż warto czytać ją w historycznym kontekście W świecie, w którym każdy cytat z Sztuki wojny da się wkleić w prezentację biznesową, łatwo zapomnieć, że ten tekst nie powstał po to, by […]