Krzysztof Drozdowski, Europa w płomieniach. Ostatnie miesiące II wojny światowej
Tematyka II wojny światowej jest poruszana w niezliczonych publikacjach dotyczących historii. Mimo to wciąż ukazują się nowe tytuły, niekiedy dostarczające ciekawych i odkrywczych wniosków. Czy książka Krzysztofa Drozdowskiego Europa w płomieniach to „nowe spojrzenie” na dzieje ostatnich miesięcy II wojny światowej?
Tytułem szybkiego uściślenia „ostatnich miesięcy II wojny światowej” wypada wyjaśnić co autor rozumie pod tym pojęciem. Okres zawarty w podtytule określa we wstępie jako najważniejsze wydarzenia od zakończonego Powstania Warszawskiego do końca II wojny światowej w Europie (…). W praktyce sięga jeszcze nieco dalej.
Autor
Krzysztof Drozdowski jest doświadczonym publicystą. Z całą pewnością można też powiedzieć, że jest popularyzatorem historii i jej miłośnikiem. Jak sam przyznaje, wszelkie tajemnice i zagadki II wojny światowej cieszą się zainteresowaniem czytelników, dlatego na takich wątkach skupia się jego działalność publikacyjna.
Wspomniałem już, że jest doświadczonym publicystą. Wśród ponad 30 książek, które napisał można wymienić miedzy innymi: „Tajemnice niemieckich obozów koncentracyjnych”, „Medyczne zbrodnie nazistów”, „Polskie tajemnice II wojny światowej”, „Sowieckie tajemnice II wojny światowej”, „Ostatnie tajemnice nazistów” itp. Ale żeby nie było zbyt tajemniczo to na przykład jego książka „Bydgoszcz. Historia w 100 przedmiotach” została nagrodzona jako książka turystyczna.
Autor działa także społecznie. Jest prezesem Fundacji im. Mariana Rejewskiego, działa także w strukturach Stowarzyszenia Historyków Wojskowości oraz Stowarzyszenia Patriotyzm i Wolność.
Zawartość i wydanie
Książka jest właściwie przeglądem wydarzeń od października 1944 do maja 1945 roku. Nie brakuje jednak odniesień do wcześniejszych wydarzeń. Dokładniej rzecz ujmując narracja sięga nawet października 1946 – w odniesieniu do procesów norymberskich.
Całość podzielona jest łącznie na szesnaście rozdziałów ułożonych chronologicznie (choć z pewnymi wtrętami dotyczącymi genezy podejmowanych wątków). Rozdziały poprzedza oczywiście wstęp, a podsumowuje zakończenie.
Jak na tak szeroko ujętą tematykę, bibliografia jest bardzo skromna. Ten wątek rozwinę szerzej nieco dalej, ale w kwestii struktury należy przyznać, że praca posiada aparat krytyczny.
Znajdziemy w niej również mapy i zdjęcia, ale tu mam kilka uwag. W przypadku map front zachodni nie jest przedstawiany w ogóle, a te zamieszczone w książce dotyczą wyłącznie Polski. Jedna z map zamieszczona jest w skali praktycznie nieczytelnej w stosunku do formatu książki. Zastanawiające wydaje się być także sformułowanie „archiwum autora” w odniesieniu do niektórych zdjęć. Czyżby autor miał w domu oryginalne zdjęcia archiwalne, na przykład Adolfa Hitlera? W przypadku źródeł pozostałych konsekwentnie wskazywana jest „domena publiczna”.
Książka ukazała się nakładem wydawnictwa Skarpa Warszawska, w twardej oprawie. Wydana jest naprawdę schludnie i nie czepiając się zanadto kwestii czytelności map, na poziomie edycyjnym prezentuje się jak najbardziej przyzwoicie.
Publikacja dostępna jest także w formie e-booka.
Ocena
Chcąc uczciwie ocenić tę książkę należy uwzględnić dwie perspektywy – czytelnika, który dopiero zaczyna swoją przygodę z historią oraz kogoś, kto dobrze zna tytułową tematykę.
W przypadku tej pierwszej grupy niewątpliwie jest to książka wartościowa. Jest napisana przystępnym językiem, narracja jest spójna i ciekawa. Czyta się ją naprawdę dobrze i osobiście na wahałbym się sprezentować jej osobie poszukującej niezbyt absorbującej i ciekawie napisanej lektury dotyczącej II wojny światowej. Całość nieco przypomina konwencję „sensacji XX wieku”, co samo w sobie jest zaletą w ujęciu popularnonaukowym.
Odmiennie jednak mogą wyglądać wrażenia czytelników zaznajomionych już nieco z tematyką II wojny światowej. Uczciwie mówiąc nie znajdą oni niczego nowego czy niezwykłego w tej książce. Prezentowane są w niej wydarzenia już dobrze znane, i wbrew zamieszczonej we wstępie informacji, że wciąż odkrywamy nowe dokumenty, fotografie, relacje świadków nie powiedziałbym, że takie odkrycia autor prezentuje w swojej książce. „Europa w płomieniach” prezentuje bardzo pobieżny, wręcz skrótowy obraz wydarzeń z ostatnich miesięcy II wojny światowej. To od wiedzy czytelnika, zależy, czy jest to wada czy zaleta tej książki.
Wydawnictwo Skarpa Warszawska
Ocena recenzenta: 4/6
Maciej Kościuszko
Recenzja powstała we współpracy z Wydawnictwem Skarpa Warszawska. Tekst jest subiektywną oceną autora, redakcja nie identyfikuje się z opiniami w nim zawartymi.
