Jan Ludwik Popławski to postać żyjąca w latach 1854-1908, czyli w okresie niezwykle ciężkim dla naszego kraju. Polska była wówczas państwem rozdzielonym pomiędzy trzech zaborców. Jak patriotyzm w tak trudnych czasach pojmował jeden z najstarszych ojców założycieli polskiego ruchu narodowego? Jan Ludwik Popławski urodził się 17 stycznia 1854 roku w […]
Dzieje najnowsze
Giedroyc – Gombrowicz. Wokół trudnej znajomości
Korespondencja Witolda Gombrowicza i Jerzego Giedroycia to z pewnością jeden z najciekawszych zbiorów epistolarnych wydanych przez Czytelnika w serii »Archiwum „Kultury”«. Listy dwóch wielkich postaci stanowią pole ścierania się odmiennych osobowości, temperamentów, wrażliwości. Niemal dwadzieścia lat układają się w nich na kształt sinusoidy wzajemne zbliżenia i oddalenia, momenty otwartości […]
Organizacja Państwowego Urzędu Repatriacyjnego na Pomorzu Zachodnim
Państwowy Urząd Repatriacyjny został powołany do życia w Lublinie na mocy dekretu PKWN z dnia 7 października 1944 roku. Jego początkowym zadaniem miała być organizacja tzw. repatriacji, a z czasem zakres obowiązków został poszerzony. W lutym 1945 roku Zarząd Centralny PUR przeniesiono do Łodzi, gdyż uznano, że z tego miejsca […]
Reformy oświaty w XX–wiecznej Polsce
Początki działalności oświatowej na ziemiach polskich sięgają XI wieku, kiedy to zaczęto zakładać szkoły katedralne i kolegiackie. Pierwszy uniwersytet powstał w 1364 roku w Krakowie, a jego twórcą był król Kazimierz Wielki. Z kolei w roku 1740 ksiądz Stanisław Konarski powołał do życia w Warszawie Collegium Nobilium, a w 1765 […]
ZSRR za Chruszczowa
5 III 1953r. był momentem przełomowym w historii ZSRR. Wtedy to, jak podaje oficjalny komunikat KC KPZR i Rady Ministrów ZSRR umiera „wielki” wódz tego państwa, którym był Józef Stalin.[1] Po śmierci Stalina jego główni współpracownicy stanęli przed ogromnym problemem, jakim było wyznaczenie następcy, wprowadzenie pewnych zmian gospodarczych, z jednoczesnym […]
Pierwsze ugrupowania polityczne na Pomorzu Zachodnim
Ugrupowaniem politycznym, które najszybciej rozwinęło swą działalność na Pomorzu Zachodnim była Polska Partia Robotnicza, która wypracowała koncepcję masowego osadnictwa jako ruchu społecznego. Z jej inicjatywy powołano Centralny Komitet Przesiedleńczy, który zajmował się koordynacją działalności migracji ludności na zachód. W tym miejscu warto również dodać, iż PPR z dużą konsekwencją opowiadała […]
Ministerstwo Ziem Odzyskanych 1945 – 1949: powstanie i najważniejsze zadania
Sytuacja Polski w drugiej połowie 1945 roku miała poważny wpływ na kwestię tzw. Ziem Zachodnich. Dojście do porozumienia w sprawie dotyczącej rekonstrukcji Rządu Tymczasowego na podstawie uchwał konferencji jałtańskiej oraz utworzenie dnia 28 czerwca 1945 roku Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej stworzyło podstawy do nawiązania stosunków dyplomatycznych z czołowymi państwami naszego […]
Szkolnictwo ogólnokształcące w Polsce w latach 1948 – 1961
Polityka oświatowa Polski Ludowej, którą datuje się od lipca 1944 roku, kształtowała się w toku walki o socjalistyczny charakter państwa polskiego. Do czynników, jakie wpłynęły na ustalenie jej zasadniczych kierunków rozwoju zaliczamy ideologię społeczną, poziom gospodarki, stosunki demograficzne oraz uzyskanie nowych granic państwowych. O ile pierwsze powojenne lata były niezwykle […]