Wiosną 1920 roku Polska stała na krawędzi nowej wojny. Piłsudski przed wyprawą kijowską analizował każdy ruch przeciwnika, negocjował z rosyjskimi antybolszewikami i zacieśniał sojusz z Petlurą. Nie kierował się ideologią, lecz kalkulacją – chciał uprzedzić cios, zabezpieczyć granice i sprawdzić, czy federacyjna wizja wschodu ma jeszcze jakiekolwiek szanse na realizację. […]
Artykuły historyczne
Bitwa pod Carrhae. Jak Marek Krassus przegrał z Partami i stracił legiony na pustyni Mezopotamii
Bitwa pod Carrhae to przykład, jak pycha potrafi zniszczyć największe armie. Marek Licyniusz Krassus, jeden z najbogatszych ludzi Rzymu, ruszył na Partię po sławę, a znalazł śmierć na pustyni. Jego legiony, uwięzione w słońcu i deszczu strzał, nie miały szans z ruchliwą kawalerią Sureny. To starcie pokazało, że rzymska potęga […]
Jak radzili sobie z bólem nasi przodkowie? Od wykałaczek i smoły brzozowej po pierwsze protezy
Ból zębów, ropiejące rany, złamania i nowotwory towarzyszyły ludziom od zawsze, a mimo braku lekarzy i leków próbowali z nimi walczyć na własny sposób. Naturalne antybiotyki, wykałaczki z patyczków, smoła brzozowa czy pierwsze protezy z kości i metalu pokazują, jak radzili sobie z bólem nasi przodkowie – często w sposób […]
Królowa Emma z Normandii – kobieta, która połączyła dwa królestwa
Była młoda, obca i niechciana na angielskim dworze, a jednak potrafiła przetrwać zmianę dynastii i dwóch mężów-królów. W świecie zdominowanym przez mężczyzn królowa Emma z Normandii zbudowała własną sieć wpływów i stała się graczem, z którym liczono się w całym królestwie. Przybyła do obcego kraju, by poślubić króla, którego nie […]
Między UPA a Bulbowcami. Wołyń oczami świadka historii
Wołyń lat 40. to miejsce, gdzie pamięć miesza się z bólem, a granice między ofiarą a sprawcą dawno się zatarły. W rodzinnych wspomnieniach autora historia między UPA a Bulbowcami nie ma wyraźnych konturów – liczy się tylko przetrwanie i strach zapisany w pamięci pokoleń. To próba zrozumienia, dlaczego nawet dziś […]
Przymusowi „ochotnicy”. Jak Polacy z Pomorza trafiali do Waffen-SS w cieniu strat i mobilizacji 1943–1944
Wojna nie dawała wyboru, a niemiecka machina rekrutacyjna nie znała litości. Jak Polacy z Pomorza trafiali do Waffen-SS? To historia przymusu ukrytego pod słowem „ochotnictwo”. Gdy fronty pochłaniały setki tysięcy żołnierzy, młodzi mężczyźni z III grupy DVL stawali się dla SS łatwym celem – jedni po służbie w RAD, inni […]
Nazistowskie i komunistyczne kłamstwa XX wieku. Dlaczego wciąż w nie wierzymy?
Zaczynało się od słów, kończyło na ruinach miast i milionach ofiar. Nazistowskie i komunistyczne kłamstwa XX wieku nie tylko zniszczyły wolność, ale też stworzyły mechanizmy manipulacji, które w subtelniejszej formie działają do dziś. Wystarczy spojrzeć na współczesne zaprzeczanie zmianom klimatu, fake newsy czy populistyczne narracje o „wrogach narodu”. Timothy Snyder […]
Dzieje szlachty pomorskiej. Podobieństwa i różnice względem szlachty Rzeczypospolitej
Nie byli magnatami z królewskich dworów ani bohaterami narodowych eposów, a jednak to oni kształtowali północne rubieże dawnej Rzeczypospolitej. Dzieje szlachty pomorskiej pokazują, jak na styku polskości, kaszubskości i niemczyzny rodziła się unikalna kultura – surowa, uparta i silnie związana z ziemią. Szlachta kaszubska i pomorska od wieków stanowiła barwną […]