Zwykła nocna awantura na ulicy Friedrichshain mogła skończyć się grzywną i szybkim zwolnieniem. Dla Bruno Wattermanna, młodego Roma zatrzymanego przez policję, stała się początkiem drogi do obozu koncentracyjnego. Gestapo w Berlinie potraktowało jego pochodzenie, problemy z regularną pracą i wcześniejszy pobyt w Buchenwaldzie jako okoliczności przemawiające przeciwko niemu. 13 czerwca […]
Artykuły historyczne
Nie tylko Kościuszko i Pułaski. Nieznani Polacy w walce o niepodległość USA
Tadeusz Kościuszko i Kazimierz Pułaski to dwa polskie symbole walk o niepodległość USA. Tymczasem w ich cieniu na kartach historii swoją opowieść napisało wielu innych Polaków o niemniej ciekawych biografiach, pełnych spektakularnych karier i sukcesów, ale też fałszywych oskarżeń, bezlitosnych intryg, a nawet śmierci na placu boju. Spis treści: Wojna […]
Ucieczka z niewoli po bastonadzie. O strachu, podstępie i odwadze
W świecie Żelaznego ognia Davida Balla Malta, północnoafrykańskie wybrzeże i śródziemnomorskie szlaki tworzą przestrzeń porwań, niewoli, wojny morskiej i walki o przetrwanie. Fragment pokazuje Nica w chwili, gdy los chłopca zależy od przemocy Jusufa, podstępu Amiry i milczącej pomocy ludzi z domu. Ucieczka z niewoli po bastonadzie nie jest tu […]
Igrzyska olimpijskie 1936 i kobieta wybrana na alibi, czyli jak Trzecia Rzesza rozbroiła bojkot Berlina
Berlin miał pokazać światu sportowe święto, porządek i uśmiechniętą twarz reżimu. Za tym obrazem kryła się jednak polityczna kalkulacja, w której igrzyska olimpijskie 1936 roku stały się narzędziem propagandy, a Helene Mayer (florecistka żydowskiego pochodzenia w niemieckiej drużynie) dowodem podsuniętym tym, którzy bardzo chcieli dać się przekonać. Victor Klemperer patrzył […]
Riotinto, czyli tam, gdzie czerwona rzeka prowadzi od starożytnych kopalń po marzenia o Marsie
W Andaluzji Riotinto łączy historię górnictwa, niezwykły krajobraz i współczesne badania naukowe. Czerwona rzeka, dawne i czynne kopalnie, jarosyt oraz historia Maríi Pérez González pokazują region, w którym przeszłość wydobycia spotyka się z pytaniami o przyszłość badań kosmicznych. María zawsze była ciekawa świata. Czasem nawet stawała się nerwowa, gdy długo […]
Droga do Monte Cassino. Mark Clark, Linia Gustawa i amerykańska piechota uwięziona w piekle kampanii włoskiej
Zanim bitwa o Monte Cassino stała się jednym z głównych symboli kampanii włoskiej, alianci utknęli na górskim froncie, przy niedoborach ludzi, zaopatrzenia i jasnych rozstrzygnięć operacyjnych. Kampania włoska ma ciężar wojny prowadzonej na nieprzyjaznym terenie, przy źle przygotowanym zapleczu i coraz większym zmęczeniu żołnierzy. W listopadzie 1943 roku amerykańska piechota […]
Mosty pod ostrzałem. Jak czołgi forsowały rzeki w II wojnie światowej
Czołgi mogły zmieniać bieg wojny, ale najpierw musiały… przepłynąć rzekę. Od Nijmegen po Mozelę każda przeprawa oznaczała walkę o most, czasem budowany od zera pod ostrzałem, a czasem zdobywany w ostatniej chwili. O tym wszystkim przeczytasz we fragmencie książki „Czołgi. 1939-1945”, którą napisali Simon i Jonathan Forty. Przekraczanie rzek to […]
Wojna chłopska w Niemczech: gdy klasztory płonęły, panowie tracili władzę, bunt zamienił się w walkę o nowy porządek
Najpierw były skargi, później marsze, grabieże i płonące klasztory. W pewnym momencie wojna chłopska w Niemczech przekroczyła granice lokalnego sporu o ciężary wsi i stała się otwartym wystąpieniem przeciw panom, duchowieństwu oraz hierarchii społecznej. Późną wiosną charakter buntu zaczął się zmieniać. Wcześniej chłopi zaczęli gromadzić się w coraz większych oddziałach. Zmiatali […]