Ostatnie wydarzenia z kalendarium historycznego

Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK | Recenzja

Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK | Recenzja

Jerzy Majka, Grzegorz Ostasz, Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK.

Kazimierz Iranek-Osmecki („Antoni”, „Makary”, „Heller”) walczył w wojnie polsko-bolszewickiej w  latach 1919-1920. Następnie studiował na Wyższej Szkole Wojennej, której później został wykładowcą W roku 1939 jako oficer Sztabu Generalnego przedostał się do Rumunii, a potem do Francji i Wielkiej Brytanii. W Londynie służył u gen. Kazimierza Sosnowskiego, który kierował wojskowym podziemiem w Polsce. W listopadzie 1940 roku wyruszył do Polski jako emisariusz. W marcu 1943 roku został zrzucony jako skoczek spadochronowy (cichociemny). Później został kierownikiem IV Oddziałem Komendy Głównej AK. Po upadku Powstania prowadził rokowania i popisał akt kapitulacji. Po wojnie pozostał na emigracji. Wiele czasu i energii poświecił dokumentowaniu historii AK. Był jednym z założycieli Studium Polski Podziemnej, redaktorem różnych publikacji, dyrektorem biura Skarbu Narodowego. Zasłużony działać Polskiego Państwa Podziemnego, który jednak nie wszystkim jest dobrze znany. Książka autorstwa Jerzego Majka i Grzegorza Ostasza przybliża życiorys i losy pułkownika.

Recenzowana książka pt. ”Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK”, stanowi zarys biograficzny pułkownika dyplomowanego Kazimierza Iranka Osmeckiego. Zarówno Jerzy Majka, jak i Grzegorz Ostasz, mają na swoim koncie także inne publikację. Jerzy Majka jest m.in. Autorem publikacji pt.„Garnizon Rzeszów 1918-19391”. Grzegorz Ostasz natomiast jest Autorem ponad dziesięciu publikacji dotyczących drugiej wojny światowej, tj. „Krakowska Okręgowa Delegatura Rządu na Kraj 1941-1945”, „Obwód ZWZ-AK Rzeszów: konspiracja wojskowa i „Burza”” czy „Zrzeszenie „Wolność i Niezawisłość”: okręg Rzeszów”. Można więc uznać go za specjalistę w tej dziedzinie.

Autorzy w prezentowanym dziele ukazują życiorys ważnej postaci, walczącej o Polskę podczas I i II wojny światowej, a po ich zakończeniu zaangażowanej w działalność emigracyjną na rzecz kraju2.

Tytuł recenzowanej książki wiernie oddaje treść w niej zawartą. Stanowi on swego rodzaju jednozdaniową syntezę treści. Książka ta została opracowana z uwzględnieniem najważniejszej literatury przedmiotu. Bibliografia  recenzowanego dzieła obejmuje 70 pozycji. Ponadto publikacja ta zawiera cytaty licznych ważnych dokumentów oraz ikonografię.

Książka autorstwa Jerzego Majki i Grzegorza Ostasza składa się z uwag wstępnych, pięciu rozdziałów oraz trzech aneksów. W uwagach wstępnych Autorzy naświetlają cel jaki przyświecał im przy tworzeniu publikacji oraz przedstawiają najważniejsze osiągnięcia tytułowego bohatera.

Rozdział pierwszy nosi tytuł „W kraju” (s. 7-30). Zawiera on informację o latach młodości i edukacji K. Iranka-Osmeckiego oraz jego służbie wojskowej do czasu wybuchu II wojny światowej. W rozdziale drugim, zatytułowanym „Emigracyjne drogi” (s. 31-54), przedstawiona zostaje działalność bohatera podczas wojny obronnej Polski w 1939 roku oraz jego losy już na emigracji w Londynie. Rozdział ten zawiera m.in. opis misji Kazimierza Iranka-Osmeckiego jako emisariusza. Kolejny rozdział pt.„W służbie Polski Podziemnej” (s. 55-82) przedstawia działalność Iranka-Osmeckiego jako dowódcy jednego z oddziałów Komendy Głównej ZWZ oraz jego udział w szkoleniu cichociemnych. Czwarty rozdział zatytułowany „Powstanie Warszawskie” (s. 83-100), opisuje działalność Kazimierza Iranka-Osmeckiego w Powstaniu Warszawskim oraz jego udział w rokowaniach z Niemcami po zakończeniu powstania. Ostatni rozdział nosi tytuł „Na obczyźnie” (s. 101-129) i dotyczy życia K. Iranka-Osmeckiego na emigracji w Londynie po zakończeniu działań wojennych.

Pierwszy z aneksów to fragment książki K. Iranka-Osmeckiego pt.„Powołanie i przeznaczanie. Wspomnienia oficera komendy głównej AK”, zawierający opis końcowego etapu jego wyprawy do Polski3. Aneks nr dwa z kolei stanowi fragment z wyżej wspomnianej książki zawierający rozmowy z Niemcami o przerwaniu działań wojennych w Warszawie4. Ostatni z aneksów to dokument dotyczący awansu generalskiego płk. dypl. Kazimierza Iranka-Osmeckiego.

Książka autorstwa Jerzego Majki i Grzegorza Ostasza napisana jest prostym, zrozumiałym dla większości odbiorców językiem. Publikacja ta, opisuje wydarzenia z życia tytułowego bohatera w sposób chronologiczny. Poszczególne części pracy stanowią logiczną całość. Zarówno tytuły rozdziałów, jak i podrozdziałów oddają meritum w nich zawarte.

Szerokie spektrum źródeł jakie Autorzy wykorzystali przy tworzeniu książki zdecydowanie zwiększa jej wartość oraz sprawia, iż publikacja ta stanowi wartościowy materiał dla innych badaczy. Książka pt.”Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK” została pozytywnie przyjęta wśród innych historyków, świadczy o tym m.in. recenzja prof. UJ, dr hab. Grzegorza Mazura. W publikacji tej ciężko odnaleźć jakieś minusy bądź niedopatrzenia.

Książka pt.”Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer komendy głównej AK” jest warta polecenia. Stanowi ona syntezę życiorysu K. Iranka-Osmeckiego, wzbogaconą o źródła ikonograficzne.

Wydawnictwo: Libra

Ocena recenzenta: 5/6

Anna Siekierska

1J. Majka, Garnizon Rzeszów 1918-1939, Rzeszów 2005. Książka ta jest pierwszą próbą monograficznego przedstawienia jednego z typowych garnizonów Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej. Opisuje ona także dzieje jednostek garnizonu podczas walk o niepodległość i granicę w latach 1918-1920 oraz w kampanii 1939 roku.

2K. Iranek- Osmecki był m.in. członkiem Komitetu Organizacyjnego Koła Armii Krajowej, przewodniczącym funduszu inwalidzkiego koła AK, jednym z założycieli Studium Polski Podziemnej.

3K. Iranek-Osmecki, Powołanie i przeznaczenie. Wspomnienia oficera komendy głównej AK, Warszawa 2004, s. 90-94.

4Ibidem, s. 437-469.

Partnerzy



Przewiń do góry