Tag: Rzeczpospolita

Artykuły historyczne Kultura Nowożytność Polityka Sarmatikon Slider

Konfederacja warszawska jako przejaw Polskiej tolerancji

Rzeczpospolita był jedynym państwem w ówczesnej Europie, w którym schronienie mogli znaleźć wszyscy ci, którzy odważyli się zmienić swoje wyznanie. Polscy protestanci walczyli przeszło cztery dekady o przywilej, który zapewniłby wolność wyznania. Kiedy w końcu udało się przeforsować akt, który przeszedł do historii jako konfederacja warszawska, polski protestantyzm stracił swoją […]

Artykuły historyczne Biografie Nowożytność Sarmatikon Slider

Gnić na oczach swoich poddanych – czyli… o właścicielu Rzeszowa, Mikołaju Spytku Ligęzie

Miał ponoć żyć ponad sto lat, jak zapisano „niespożyty, fenomenalny starzec, który przeżył pięciu królów, pan możny i światły, wielki filantrop”. Mikołaj Spytek Ligęza, kasztelan i właściciel podkarpackiego Rzeszowa, większość – nielicznych zresztą – zabytków Rzeszów zawdzięcza właśnie jemu… Pozostawił po sobie ogromną fortunę i testament, w którym po śmierci […]

Artykuły historyczne Nowożytność Sarmatikon Slider Sztuka wojenna

Piechota polska XVI i XVII wieku

Wojskowość XVI i XVII wieku większości Polaków kojarzy się z niepodzielnym panowaniem „skrzydlatej” jazdy – husarii. Jest to w zupełności uzasadnione, biorąc pod uwagę tak wielkie zwycięstwa jak chociażby bitwa pod Kircholmem, Kłuszynem, czy nawet rozsławiona przez film batalia pod Wiedniem. W tym swoistym „husarskim szaleństwie”, zapomina się natomiast o […]

Publicystyka Slider Wywiady

500-lecie reformacji | Wywiad z prof. Sławomirem Kościelakiem

„W tym momencie dziejowym reformator powinien wywodzić się z Niemiec. Historia dopisała mu nazwisko – Marcin Luter” . W tym roku mija 500 lat od reformacji, symbolicznie zapoczątkowanej przez Marcina Lutra 31 października 1517 roku, kiedy to miał przybić 95 tez na drzwiach kościoła w Wittenberdze. Reformacja miała ogromne znaczenie i […]

Artykuły historyczne Gospodarka Nowożytność Sarmatikon Slider Społeczeństwo

Stan włościański. Czyli jaki był los chłopów w dawnej Polsce

Jednym z najbardziej przekoloryzowanych (a właściwie to malowanym w ciemnych barwach) obrazów w popularnej historii jest obraz wielowiekowej niewoli chłopskiej – w naszym kraju bardzo żywy. Jest on tak wbity w głowy Polaków, że do okresu funkcjonowania tu gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej bardzo często używamy wielu odniesień nawet w naszych codziennych rozmowach […]

Książki Recenzje

Królowa i kanclerz | Recenzja

Królowa i kanclerz Robert Nowak Swoim debiutem Robert Nowak zabrał nas do XVI-wiecznej Rzeczypospolitej. Oczami Stańczyka przedstawił realia zygmuntowskiego panowania, poczynając od 1515 roku. Nadworny błazen zajmował miejsce na dworze aż u czterech polskich władców, słynął ze swej szczerości i inteligencji w swoich dowcipach, toteż był cennym opiniodawcą na dworze. […]

Stanisław Stadnicki
Artykuły historyczne Biografie Nowożytność Sarmatikon Slider

Stanisław Stadnicki – diabeł, który mieszkał w Łańcucie

Stanisław Stadnicki był jednym z najgłośniejszych awanturników i postrachem w swoich łańcuckich dobrach. Obcinał nogi i ręce poddanym, palił ich żywcem, a lochy jego zamku na Łysej Górze w Łańcucie pełne były prześladowanych poddanych. Sam o sobie mawiał: mnie diabłem zowią tylko skurwysynowie, a od takich ja zelżon być nie […]

Artykuły historyczne Nowożytność Sarmatikon Slider Sztuka wojenna

Jazda obrony potocznej za czasów ostatnich Jagiellonów. Organizacja i liczebność

Obrona potoczna to według Małej Encyklopedii Wojskowej dawny system obrony południowo-wschodnich kresów Polski przed najazdami Tatarów, Turków i Wołochów. Opierał się on o stałe oddziały zbrojne zaciągane w ramach wojsk kwarcianych i zamkach pogranicznych, których załogi pełniły funkcji obronne[1]. Z racji uwarunkować terenowych i charakteru prowadzenia działań obronno-zaczepnych w Koronie […]