Srebrne monety i biżuteria wikingów odkryte na Wyspie Man przez detektorystkę Kath Giles

W kwietniu 2021 r. w północnej części Wyspy Man położonej na Morzu Irlandzkim odkryto skarb srebrnych monet i fragmentów biżuterii z czasów wikingów. W ciągu ostatnich sześciu miesięcy dokonano trzy podobne odkrycia. Tym razem przypisać je należy detektorystce Kath Giles. Znaleziska zgodnie z obowiązującymi na wyspie procedurami zostały oficjalnie uznane za skarby oraz zasiliły Manx Museum w stołecznym Douglas.

Skarb odnaleziony przez Kath Giles składa się z 87 srebrnych monet, 13 części srebrnych naramienników oraz srebra siekanego, czyli pociętych i pogiętych kawałków przedmiotów srebrnych. Znalezisko przebadała dr Kristin Bornholdt-Collins, numizmatyk z New Hampshire w Stanach Zjednoczonych, która specjalizuje się w zagadnieniach ekonomicznych epoki wikingów na Wyspie Man i w obrębie Morza Irlandzkiego.

Dr Bornholdt-Collins potwierdziła, że wcześniejsze podejrzenia, że skarb zawiera monety wybite w Irlandii, Anglii, Niemczech i na samej Wyspie Man. Na monetach można chociażby zobaczyć podobizny Knuta Wielkiego, króla Anglii, Danii i Norwegii, cesarza rzymskiego Ottona II oraz króla angielskiego Aethelreda II. Ponadto na monetach irlandzkich i manx widnieje profil króla Sihtrica Olafssona zwanego Jedwabnobrodym, który władał Dublinem w latach 989-1036.

Spora część monet tworzących skarb należy do typu „Hiberno-Manx”, którym to mianem określa się najwcześniejsze spośród dotychczas zarejestrowanych monet, jakie wybito na Wyspie Man. Przyjmuje się, że produkowano je przy użyciu jednej matrycy lub może ich zestawu, wykonanych w Dublinie, a następnie przywiezionych na wyspę około roku 1025. Służyła ona lub służył on jeszcze jakieś 40 lat.

Niektóre z odkrytych monet posiadają na rewersie wzór zwany „długim krzyżem” używany do przełamywania i krojenia monet. Naukowcy podejrzewają, że ma to odzwierciedlać „elastyczny” system płatności obowiązujący w epoce wikingów. W systemie tym wartość zależna była od wagi i czystości srebra, wskutek czego potrzebną do przeprowadzenia transakcji ilość srebra pozyskiwano, dzieląc wykonane z niego przedmioty.

W związku z tym dr Kristin Bornholdt-Collins oczekuje, że zarówno monety, jak i kruszec, zawierają ponad 90% srebra, co powinny wykazać planowane badania. Północny skarb jest czwartym skarbem monet z epoki wikingów odkrytym w ciągu ostatnich pięćdziesięciu lat na Wyspie Man – mówi dr Kristin Bornholdt-Collins. Sam skarb zdeponowano w ziemi prawdopodobnie około 1035 r., być może w wyniku jakiegoś zagrożenia. To wspaniałe odkrycie, które pomaga nam lepiej zrozumieć zaskakująco złożoną gospodarkę epoki wikingów na Wyspie Man i wokół Morza Irlandzkiego – dodaje dr Kristin Bornholdt-Collins. Według niej zawartość skarbu wskazuje także na powiązania mieszkańców wyspy z terytoriami duńskimi, norweskimi i niemieckimi. 

Naukowcy obiecują, że dalsze szczegółowe badania obejmą m. in. porównanie z podobnie datowanym, ale znacznie zasobniejszym, bo zawierającym m.in. 465 srebrnych monet, skarbem odkrytym w 2003 r. w Glanfaba w zachodniej części Wyspy Man. Tymczasem skarb wykryty i zgłoszony przez Kath Giles w kwietniu 2021 r. został udostępniony publiczności 14 lipca 2021 r. w Manx Museum. W dalszej kolejności ma zostać wysłany do niezależnej komisji działającej przy British Museum, która udzieli porad w zakresie jego konserwacji, ale też wyceni jego wartość.

Źródło: wczesnesredniowiecze.pl Fot.: wczesnesredniowiecze.pl

Maciej Polak

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*