Miasto królów, rycerzy i świętych, które wpisało się w wielowiekową wstęgę czasu Polski. Niegdyś stolica, symbol i ostoja polskości, dziś miasto łączące dawne dziedzictwo z nowoczesnością. „Kraków. Naród i kultura” to książka prezentująca jego kwitesencję.
Każde miasto ma swoją historię, która pielęgnowana jest z pokolenia na pokolenie. To miejsce urodzenia, zamieszkania, utrwala w człowieku więź z nim. Przodków orszaki tworzyły obraz miasta. Nadawały kierunek jego rozwojowi i tak jest obecnie. Kraków w sposób szczególny jest ważnym ośrodkiem w topografii kraju. Co warto o nim wiedzieć? Zapraszam do lektury.
O autorach
Adam Bujak z urodzenia Krakus, fotograf, uznawany za mistrza fotografii sakralnej. Był także fotografem papieża Polaka Jana Pawła II. Autor ponad 170 albumów o tematyce religijnej, historycznej, kulturowej. Od ponad 30 lat współpracuje z krakowskim wydawnictwem Biały Kruk.
Joanna Wieliczka-Szarkowa z wykształcenia jest historyczką, autorką wielu książek m.in. „III Rzesza. Narodziny i zmierzch szaleństwa”, „Józef Piłsudski 1867-1935. Ilustrowana biografia”.
Kraków przez wieki
Kraków został lokowany na prawie magdeburskim w 1257 roku, jednakże dzieje sławetnego miasta sięgają czasów odleglejszych. Już w VIII stuleciu funkcjonował ośrodek skupiony wokół wzgórza wawelskiego. Na przełomie X i XI wieku wraz z zakorzenieniem się chrześcijaństwa, powstały pierwsze świątynie i katedra.
Tu narodził się kult świętych patronów: św. Wojciecha, św. Stanisława, św. Kazimierza, św. Jadwigi i wielu innych świętych, które kształtowały duchowość krakowian.
Podziwiać możemy do dziś w Kościele Mariackim średniowieczny ołtarz Wita Stwosza. Piękne gotyckie kościoły zdobiące panoramę miasta. Każdy, kto mieszka w Krakowie albo do niego przyjeżdża wie, że świętym miejscem dla mieszkańców jest Wawel.
Ważnym punktem w topografii sakralnej stanowią Łagiewniki, gdzie zrodził się i rozprzestrzenił na cały świat za sprawą s. Faustyny Kowalskiej oraz papieża Jana Pawła II, kult Bożego Miłosierdzia.
Miasto rozwijało się i stanowiło przystań dla wielu artystów, sprowadzanych przez władców m.in. Włoch. Na wzgórzu wawelskim możemy zobaczyć relikty pierwszych świątyń, podziwiać renesansowe komnaty, po których przechadzali się królowie. Krużganki, portale, arrasy, piękno Wawelu zachwyci każdego.
Kraków to także życie akademickie, uniwersytety i rozwój nauki. Prym wiedzie Uniwersytet Jagielloński, dawniej Akademia Krakowska. Już od wieków średnich krakowscy żacy mieli również styczność z zagranicznymi ośrodkami akademickimi, co miało odzwierciedlenie w kształtowaniu wysokiego poziomu nauczania.
I choć historia pokazuje, że miasto nie ominęły czasy gorsze, jak spustoszenie podczas potopu szwedzkiego, czasy zaborów. To miasto trwało i dla narodu było ostoją Polskości. Dziś możemy podziwiać pomniki stawiane bohaterom jak Tadeuszowi Kościuszce na Wawelu, Ince w Parku Jordana. To ciekawy teren, gdzie rekreacja przeplata się z poznawaniem historii. Wśród zieleni stoją popiersia wielu bohaterów.
W książce przedstawione zostały również zwyczaje i święta. Doroczny konkurs szopek bożonarodzeniowych, procesja św. Stanisława z Wawelu na Skałkę, święto Lajkonika, odpust Emaus. Tym żyją mieszkańcy i pielęgnują tradycje.
Ocena
Recenzowana książka stanowi album formatu A4 w twardej oprawie, który został opatrzony pięknymi, kolorowymi zdjęciami najważniejszych miejsc i zabytków Krakowa. Już po otwarciu książki wzbudza ona zaciekawienie, szata graficzna wzbudza zachwyt. Do wspaniałych ilustracji znajdujemy wplecione opisy historii Krakowa. Można powiedzieć, że autorzy w sposób przemyślany dobrali materiał do powstania książki.
Nie doszukuje się mankamentów, album stanowić może fajny i elegancki prezent. Może pokusiłabym się na końcu książki o zamieszczenie kroniczki z najważniejszymi wydarzeniami z dziejów miasta. Aczkolwiek jej brak nie umniejsza temu dziełu.
Zachęcam serdecznie do zapoznania się z albumem.
Wydawnictwo Biały Kruk
Ewelina Kazienko
