Ludowa historia Polski ꘡ Recenzja

A. Leszczyński, Ludowa historia Polski

Z recenzją tej książki postanowiłem poczekać. Poczekać aż nieco opadnie pył, który jej pojawienie się wzbiło wśród czytelników, którzy albo wychwalali jej przekaz, albo (i tych było więcej) wylewali na nią wiadra pomyj. Po jej lekturze też chciałem napisać recenzję na gorąco. Postanowiłem jednak odczekać i na chłodno ocenić „Ludową historię Polski” pióra Adama Leszczyńskiego.

Na początku czuję się zobowiązany zaznaczyć, że książka ta wpisuje się w trend ostatnich lat. Trend, w mojej ocenie co najmniej dziwny a może i niebezpieczny, podporządkowywania badań historycznych i opracowań będących ich efektem pod konkretne założenia ideologiczne i polityczne. A „Ludowa historia Polski” to wprost idealna metodologicznie próba skażenia historii Polski ideologią skrajnie lewicową. Tak! Nazwijmy rzecz po imieniu. Autor albo odgrzewa wyniki badań historyków epoki słusznie minionej, albo pisze po takiej samej linii partyjnej, w takim samym duchu jak badacze marksistowscy. Tak więc to, co w opinii samego Leszczyńskiego miało być sensacyjną nowością jest po prostu odkurzonym starociem.

Trzeba jednak oddać autorowi należną mu sprawiedliwość. W tym momencie trzeba po prostu napisać o świetnym stylu pisarskim, jaki prezentuje i w jakim zostało stworzone opracowanie. Dzięki temu pozycję, mimo że jest po prostu kiepska, czyta się szybko i dynamicznie.

Niestety na każdej innej płaszczyźnie ta „Ludowa historia Polski” jest fatalna. Metodologicznie – tragedia. Na studiach historycznych niejeden promotor nie przepuściłby takiej pracy magisterskiej. Oże i jest ona napisana naprawdę dobrym stylem, ale brak w niej jakiejkolwiek kwerendy źródłowej, pracy badawczej. W bibliografii czytelnik nie znajdzie ani jednego źródła. Praca Leszczyńskiego to, więc niemal wyłącznie praca odtwórcza i kompilacja wątpliwej jakości opracowań z odległej przeszłości i poprzedniego ustroju.  Dodatkowo baza bibliograficzna jest fragmentaryczna i do bólu subiektywna. Naprawdę wiele fenomenalnych opracowań do tematu nie znalazło się w bibliografii a Leszczyński totalnie pominął ich ustalenia w narracji.

To niestety nie koniec wad książki. Od samego początku wprowadza ona czytelnika w błąd. Myli tytuł. Myli blurb. Narracja kreuje fałszywy obraz dziejów a duża ilość cytatów i odwołań do pozycji historycznych (wątpliwej jakości zresztą) ma tworzyć fałszywą wizję tego, że z książki tej dowie się czytelnik jak było. Niestety nie dowie się, a każdy kto na podstawie „Ludowej historii Polski” zbuduje swoje sądy o gospodarce i społeczeństwie Polski przed wiekami, po prostu się zawiedzie. Bo w mojej opinii książka ta to raczej zbiór clikcbaitowych sensacji historycznych a nie opracowanie. Ponadto kształtowanie narracji dziejowej pod ideologię polityczną nigdy nie działa na korzyść książki.

Ogromny minus należy się też wydawcy za przypisy końcowe, co niezmiernie utrudnia lekturę bardziej wnikliwemu czytelnikowi. W trakcie lektury spotkać można drobne błędy, ale nie jest to czynnik bardzo dyskredytujący książkę. Niestety w tym wypadku treść jest znacznie gorsza niż forma. I choć recenzenci zarzucają „Ludowej historii Polski”, iż jest brzydka, ja muszę na tej płaszczyźnie wziąć wydawcę w obronę. Pozycja ukazała się w miękkiej, ale solidnej okładce, w stonowanej szacie graficznej, a wydrukowano ją na papierze makulaturowym, co obniżyło jej wagę i ułatwiło transport. Dla mnie osobiście był to wielki +.

Co więc powiedzieć słowem podsumowania?

„Ludowa historia Polski” od samego początku otrzymywała niemal same niekorzystne recenzje. Kiedy trafiła do moich rąk byłem pewien, że i mnie przyjdzie oceniają niedostatecznie. Jednak mimo wszystko, mimo całego ogromu wad, głównie niewybaczalnych, bo metodologicznych i warsztatowych, w jakimś niewielkim wymiarze pozytywie mnie zaskoczyła. Styl pisarskim – to ten pozytyw, który przypisać można autorowi. I wydanie – robota wydawcy sprawiła, że postawię tej książce ocenę tylko nieco wyższą od zera.

Wydawnictwo: GW Foksal

Ocena recenzenta: 1.5/6

Dawid Siuta

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*