27 sierpnia 1896 roku we Lwowie urodził się gen. Jan Mazurkiewicz ps. „Zagłoba”, „Socha”, „Sęp”, „Radosław”

Jan Mazurkiewicz był żołnierzem I Brygady Legionów Polskich, odznaczonym Orderem VM 5 kl. Jako major WP, w 1938 r. wykładał taktykę w Centrum Wyszkolenia Piechoty. We wrześniu 1939 r. dowodził odcinkiem dywersji pozafrontowej. 17 września w Stanisławowie z rozkazu gen. Stachiewicza został Komendantem Głównym Tajnej Organizacji Wojskowej z siedzibą w Budapeszcie, przeniesionej w czerwcu 1940 r. do Warszawy. 16 marca 1943 r. scalił TOW z AK, wprowadzając prawie cały swój stan do Kedywu, gdzie został zastępcą komendanta, a w lutym 1944 r. komendantem. Już w drugim dniu Powstania Warszawskiego proponował wyprowadzenie około 2 tys. żołnierzy Kedywu do Kampinosu, by z zewnątrz atakować Niemców. Sprzeciwili się temu skutecznie w Komendzie Głównej AK pułkownicy Tadeusz Pełczyński „Grzegorz”, Józef Szostak „Filip” i Antoni Chruściel „Monter”. 11 sierpnia 1944 r. został ciężko ranny w ataku na Stawki. Po dwóch tygodniach na własną prośbę objął swe Zgrupowanie „Radosław”. Odznaczyło się ono walecznością na Woli, potem na Starym Mieście, a od 4 września na Czerniakowie – „drugim po Starówce piekle ognia i stali”. Z czasem brakowało mu amunicji. 13 września „na rozpaczliwe alarmy” otrzymał tylko 300 sztuk. Dwa dni później atakowany całą dobę artylerią ciężką, czołgami, nalotami stukasów, utracił 100 poległych i 300 rannych. 20 września zarządził ewakuację kanałami na Mokotów, stamtąd taką samą drogę przeszedł po tygodniu do Śródmieścia już tylko ze 120 żołnierzami. Został odznaczony Orderem VM 4 kl. Uniknął niewoli. W kwietniu 1945 r. z rozkazu gen. Andersa został (przy płk. Rzepeckim) komendantem obszaru centralnego Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj. We wrześniu – po przejściowym aresztowaniu – już jako przewodniczący Centralnej Komisji Likwidacyjnej byłej Armii Krajowej – apelował do żołnierzy o ujawnienie się. W 1946 r. zainicjował budowę bursy dla sierot po powstańcach warszawskich. Ponownie uwięziono go na początku 1949 r. Poddano go długotrwałemu śledztwu, w czasie którego był torturowany. Na procesie 16 listopada 1953 r. odwołał zeznania „wymuszone albo sfałszowane”. Sąd wojskowy skazał go na dożywotnie więzienie. Zwolniono go w 1956 r. i zrehabilitowano. Pełnił funkcję wiceprzewodniczącego ZBoWiD. W 1980 r. minowano go tytularnym generałem brygady LWP. Zmarł 4 maja 1988 r. w Warszawie. Spoczął na stołecznych Wojskowych Powązkach.

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*