Tego dnia 1942 roku członkowie czechosłowackiego ruchu oporu dokonali w Pradze udanego zamachu na protektora Czech i Moraw Reinharda Heydricha
Reinhard Heydrich, wysoki dygnitarz III Rzeszy, szef Sicherheitsdienst, Sicherheitspolizei i RSHA – policji politycznej i aparatu terroru III Rzeszy, SS-Obergruppenführer i generał policji. W latach 1940–1942 prezydent Interpolu. Od 1941 protektor Czech i Moraw. Zaciekły nazista. Ze względu na swe zbrodnie nazywany był “Archaniołem Zła” lub “Posłańcem Śmierci”.
27 maja 1942 roku został przeprowadzony zamach na Heydricha w Pradze-Libeniu przez żołnierzy emigracyjnego rządu Czechosłowacji, pod kryptonimem Operacja Anthropoid. Pomysłodawcą zamachu był František Moravec, szef czechosłowackiego wywiadu. Do akcji wyznaczono dwóch żołnierzy – Jozefa Gabčika i Karela Svobodę.
Jednak podczas szkolenia Sloboda doznał urazu czaszki, jego miejsce zajął Jan Kubiš. Przez kilka miesięcy Reinhard Heydrich był obserwowany, podobnie jak jego otoczenie. Przygotowywano się do akcji. Reinhard Heydrich czuł się stosunkowo bezpiecznie w Pradze, bardzo często jeździł bez eskorty swoim Mercedesem z numerami rejestracyjnymi SS-3 – miało to oznaczać, że był trzecią osobą w rzeszy, zaraz po Hitlerze i Himmlerze. Zadaniem Gabčika było stanąć naprzeciw auta Heydricha i strzelić do niego, z tyłu ubezpieczać miał go Kubiš. Dostali sygnał lusterkiem, że protektor nadjeżdża swoim mercedesem.
Reinhard Heydrich – zamach
Gabčik zgodnie z planem wbiegł na ulicę, jednak jego broń nie wystrzeliła. Kubiš rzucił z tyłu bombę pod samochód, jednocześnie adiutant Heydricha, Johannes Klein, rzucił się w pogoń za uciekającym Gabčikiem. W tym samym czasie Heydrich i Kubiš zaczęli nawzajem strzelać do siebie. Mocno zraniony Heydrich nie miał siły do walki, a Kubiš zbiegł. Obaj zamachowcy uciekli z miejsca zdarzenia w przekonaniu, iż zamach nie powiódł się. Protektor zmarł jednak osiem dni po zamachu, 4 czerwca, w wyniku zakażenia krwi. Został pochowany na Cmentarzu Inwalidów w Berlinie.
W ramach odwetu za jego śmierć wieś Lidice zrównano z ziemią. Rozstrzelano wszystkich 173 mężczyzn powyżej 15. roku życia, kobiety zesłano do Ravensbrück, a ze 105 dzieci, 82 zagazowano w obozie Kulmhof, inne oddano do sierocińców SS “Lebensborn” lub przeznaczono na zniemczenie. Kilka dni później oddział SS zniszczył drugą wieś – Ležaki.
Łącznie w ramach odwetu aresztowano 6 000 osób, z czego 3 000 zginęło. Rozstrzelano również 115 przetrzymywanych w więzieniach zakładników, w tym byłego premiera rządu czechosłowackiego Aloisa Eliaša. Natomiast Gabčika i Kubiša wydał za milion marek Karel Čurda, kwotę tą zaoferowano za pomoc w odnalezieniu bądź wydaniu zamachowców. Ukryli się w kościele, który został otoczony przez żołnierzy, SS-manów i gestapo.
Po kilkugodzinnej walce Gabčik i reszta spiskowców ukrywających się tam popełnili samobójstwo, Kubiš zraniony odłamkami granatu zmarł w sanitarce.
