Niemcy. Zbiorowa pamięć narodu | Recenzja

Neil MacGregor, Niemcy. Zbiorowa pamięć narodu

O popularności tematyki związanej z pamięci zbiorowej świadczy liczba książek, które w ostatnich latach pojawiają się rynku czytelniczym. Zainteresowanie to nie może dziwić, skoro właśnie z pamięci zbiorowej wywodzi się m.in. polityka historyczna/polityka pamięci. Jednym z ciekawszym przykładów jest bez wątpienia owa pamięć nad Renem. Przypisywanie jej szczególnej wyjątkowości nie jest z pewnością wyrazem germanofilii autora, a opiera się na ono na jednej z postawionych przez niego tez, że historia dla narodu niemieckiego to nie tylko refleksja nad przeszłością, ale przez lata służyła ona do rozmyślań nad przyszłością. Cała ta publikacja jest rzetelnym potwierdzeniem tej myśli.

MacGregor, dyrektor Muzeum Brytyjskiego, którego narracja daleka jest wykładu akademickiego wykorzystuje w niej dzieła sztuki, które na co dzień znajdują się w posiadaniu tej placówki. Ukryta za nimi historia oddaje charakter pamięci i życie narodu niemieckiego na przestrzeni dziejów.  Autor rozpoczyna od wyjaśnienia kim są Niemcy i gdzie leżą wychodząc od Bramy Brandenburskiej by zakończyć swoją podróż we współczesnej siedzibie parlamentu niemieckiego, który najlepiej w jego ocenie oddaje ducha potomków Lutra i Goethetgo. Nie pominięto w tej książce żadnego z przełomowych wydarzeń w historii Niemiec, niektóre z nich opisano po prostu z innej perspektywy, zachowując rzetelność warsztatu badawczego.

Wydawać by się mogło, że tak obszerne opracowanie powinno wyjść spod pióra niemieckiego historyka. Tak nie dzieje się w tym przypadku. MacGregor nie popadając w skrajne oceny przedstawia nam obraz narodu niemieckiego, którego wielu czytelników nigdy nie miało okazji poznać – wspólnoty, która na historii budowała przyszłość przez wieki, a współcześnie nie rozstrzygnęła miejsca najnowszej historii w pamięci zbiorowej. Jedna z refleksji, która nasuwa się po przeczytaniu tej książki to przekonanie, że Niemcy to naród, który w sposób szczególny traktował historię, pielęgnował ją i oddawał jej należytą cześć.

Pozycja rekomendowana wszystkim zainteresowanym tematyką historii Niemiec, polityki pamięci i  pamięci zbiorowej. Napisana prostym językiem, prowadzi nas płynnie od jednego eksponatu do kolejnego, w których zatrzymane zostały dzieje niemieckie.

Wydawnictwo: Zysk i S-ka

Ocena recenzenta: 6/6

Maciej Skrzypek

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*