Pomnik walki o wolność. Budowa i kształtowanie pamięci o wojnie koreańskiej – cześć I

Wszelkie zabiegi kultywowania pamięci o wojnie koreańskiej w połączeniu z prowadzeniem agresywnej kampanii propagandowej i budowaniem przekłamanej interpretacji wydarzeń z lat 1950-1953 charakteryzują głównie działania Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej. Te wszystkie aspekty w dużym stopniu ominęły jednak kraj nad rzeką Han, który mimo specyfiki rządów autorytarnych przez wiele lat nie był szczególnie zainteresowany prowadzeniem batalii ideologicznej z wykorzystaniem wojny koreańskiej. W odróżnieniu od komunistycznej północy, rząd w Seulu posiadał odmienną wizję prowadzenia polityki wewnątrz i na zewnątrz kraju. Pielęgnacja hermetycznej świadomości narodowej na południu ustąpiła aspiracjom ekonomicznym i gospodarczym państwa, które w dużej mierze dążyło do polepszenia warunków bytowych własnych obywateli. W przeciwieństwie do KRLD, Korea Południowa nie musiała indoktrynować społeczeństwa poprzez wprowadzenie wygodnego dla siebie scenariusza propagandowego, który by przekłamywał historię wojny koreańskiej na korzyść Seulu. Odparcie komunistycznej inwazji oraz budowa silnego państwa dawały południu wystarczające poczucie zwycięstwa. Krzewienie pamięci wojny koreańskiej oraz dbanie o rozwój koreańskiej historii narodowej przypadły na lata późniejsze. W latach dziewięćdziesiątych wraz ze zmianą ustroju z autorytarnych rządów junty na prodemokratyczny kurs polityki, Republika Korei obrała także strategię odbudowy wartości narodowo-patriotycznych. Jedną z największych inwestycji w tej dziedzinie było utworzenie w 1993 roku Pomnika Ofiar Wojny w Korei, który jest zarazem największym tego typu muzeum poświęconym historii wszystkich wojen narodu koreańskiego. Głównym celem tego centrum jest edukacja społeczeństwa oraz pielęgnacja pamięci o bohaterskich czynach wojennych Koreańczyków od początku istnienia ich narodu. W budynku oraz na placu wokoło zgromadzono blisko 13 tys. eksponatów i różnego rodzaju broni, w których zawarta jest historia 5 tys. lat istnienia Korei. W przesłaniu naczelnego dyrektora muzeum – Sung Young Jae zawarto najważniejsze cele, jakie ma nieść za sobą to muzeum. Polega ono na przekazaniu ludzkości lekcji, z której wynieść można szereg doświadczeń na temat okrucieństw wojny. Przybliża ono też społeczeństwu patriotyczny wzorzec postępowania, który przez wszystkie lata towarzyszył koreańskim żołnierzom na polu walki[23]. Całość ekspozycji podzielona jest na sale tematyczne, które zawierają eksponaty militarne z różnych okresów historycznych. Oprócz wystaw poświęconych zmaganiom z cesarstwem Japonii czy Chin, dominującą rolę odgrywa tam jednak część poświęcona wojnie koreańskiej. W trzech ogromnych salach tematycznych przedstawiono tło historyczne, podłoże oraz przebieg zmagań na Półwyspie Koreańskim w latach 1950-1953. Każdy aspekt wojenny prezentowany jest w odrębnych ekspozycjach, analizując rolę koreańskiego zrywu narodowościowego przeciwko komunistycznemu najeźdźcy, pomocy militarnej Stanów Zjednoczonych i państw ONZ, a także roli w konflikcie poszczególnych jednostek, takich jak marynarka wojenna, lotnictwo czy formacje piechoty. Ta funkcja edukacyjna muzeum ma za zadanie odpowiedzieć na wszelkie pytania dotyczące walk na półwyspie oraz ukazać wszystkie szczegóły związane z wojną koreańską. Obiekt ten posiada także drugą, równie ważną rolę polegającą na upamiętnieniu ofiar wojennych oraz bohaterskich czynów walczących za kraj żołnierzy. Funkcja ta nie opiera się tylko kultywowaniu dokonań własnego narodu, ale też stanowi swoisty rodzaj podzięki dla ludzi walczących o wolność i niepodległość Korei. Bardzo dobrym tego przykładem jest hasło, które wisząc niemal w każdej sali przypomina o wkładzie obcokrajowców w budowanie państwa koreańskiego. Jego treść brzmi: „Nasz naród szanuje ich synów i córki, którzy odpowiedzieli na wezwanie do obrony kraju, którego nigdy nie znali i ludzi, których nigdy nie spotkali”. Slogan ten zainspirowany został tekstem z Pomnika Weteranów Wojny Koreańskiej w Waszyngtonie. Ten ogólny wyraz podzięki ma też personalną odsłonę w postaci tablic upamiętniających każdego żołnierza ginącego za ten naród. Obok nazwisk koreańskich często można spotkać nazwiska amerykańskie, brytyjskie, czy chociażby tureckie[24][25]. Pomnik Ofiar Wojny w Korei obok południowokoreańskich obiektów w Panmundżonie, takich jak Obóz Bonifasa, Most bez powrotu czy wioska wolności Taesong-dong, stanowi żelazny punkt na mapie historycznej tego państwa. W dobie pogłębiającej się obojętności wobec losów własnej ojczyzny, stoi on też na straży krzewienia postawy patriotycznej. Kolejnym ważnym dla Koreańczyków miejscem jest Hwancheon. Znajduje się tam Dzwon Pokoju na Świecie, który został zbudowany w 2005 roku na 60 rocznicę wyzwolenia kraju spod okupacji japońskiej. Nabiera on głębszego znaczenia poprzez fakt, iż został odlany z metalu pochodzącego z zużytych łusek naboi stosowanych w czasie wojny koreańskiej oraz w strefach konfliktu w 30 regionach na świecie, w tym Palestynie, Etiopii i Kolumbii[26].

Grzegorz Juśkiewicz – doktorant na katedrze Historii Uniwersytetu Wrocławskiego. Działalność badawcza związana z tematyką historii najnowszej Azji Dalekowschodniej, a w szczególności wojny koreańskiej i stosunków dyplomatycznych Republiki Korei z jej sąsiadami w II poł. XX wieku.

Bibliografia

Źródła:

Archiwalia:

Casualities of Korean War, Archiwum Ministerstwa Obrony Narodowej Republiki Korei, http://web.archive.org/web/20130120040603/http://www.imhc.mil.kr/imhcroot/data/korea_view.jsp?seq=4&page=1, 23.07.2014.

Speech at the United Nations Memorial Cemetery in Busan, http://www.government.nl/documents-and-publications/speeches/2010/04/29/speech-at-the-united-nations-memorial-cemetery-in-busan.html, 28.08.2014.

U.S. Military Casualities – Korean War Casualty Summary, Archiwum Departamentu Obrony Stanów Zjednoczonych, https://www.dmdc.osd.mil/dcas/pages/report_korea_sum.xhtml, 23.07.2014.

The Korean War Armistice Agreement,http://nautilus.org/wp- content/uploads/2011/12/CanKor_VTK_1953_07_27_korean_armistice_agreement.pdf, 10.03.2014.

The President’s hand-edited draft of his public statement on the occasion of the Armistice, July 26, 1953, Archiwum prezydenta Dwighta D. Eisenhowera, http://www.eisenhower.archives.gov/research/online_documents/korean_war.html.

Prasa:

Hańderek M., „Lista Koreańska”, „Pamięć.pl”, nr.4, 2014

Willey J., “Sinchon massacre by U.S. military exposed”, The Militant, Vol.66, Nr. 20, 2002.

Sookyoung Lee, “Hardly Known, Not Yet Forgotten, South Korean POWs Tell Their Story”, Radio Free Asia, 2007, http://web.archive.org/web/20071007105009/http://www.aiipowmia.com/inter27/in250107skoreapw.html, 13.08.2014

“South Korea completes “Peace Dam” to block flood attack from North”, World Tribune, 27.10.2005, http://www.worldtribune.com/worldtribune/05/front2453671.0770833334.html, 20.07.2014.

The Greybeard Magazine Online, http://www.kwva.org/graybeards/index.htm, 01.08.2014.

“The Mystery of Flight 858”, TIME, 14.12.1987, http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,966262,00.html, 20.07.2014

Opracowania:

Boose D. W. Jr. U.S. Army Forces in the Korean War 1950-1953, New York, 2005.

Burdelski M. Czynniki warunkujące proces podziału i zjednoczenia Korei, Toruń, 2004.

Byung-Nak Song, The Rise of the Korean Economy, New York, 2003.

Casey S., Selling the Korean War. Propaganda, Politics, and Public Opinion in the United States, 1950-1953, Oxford, 2008.

Chen Jian China’s Road to the Korean War, New York, 1994.

Clark E. F. The Secrets of Inchon: The Untold Story of the Most Daring Covert Mission of the Korean War, New York, 2004.

Donahue R., M. Prosser, Diplomatic Discourse: International Conflict at the United Nations – Adressed and Analysis, Westport, 1997

Dziak W. J. Korea, pokój czy wojna?, Warszawa, 2003

Edwards P. M., Historical Dictionary of the Korean War, Toronto, 2010.

Goban-Klas T. Dalekowschodni feniks. Koreańska droga rozwoju i modernizacji, Kraków, 1999.

Grotz, Hartmann, Nohlen, Elections in Asia and the Pacific: A data handbook, Vol. II, Oxford, 2003.

Halberstam D. The Coldest Winter: America and the Korean War, New York, 2008.

Hannings B. The Korean War. An Exhausitive Chronology, Vol.2, London, 2007.

Hastings M. Wojna koreańska, Wrocław, 2010.

Havely J., “Korea’s DMZ: Scariest place on Earth”, CNN, Hong Kong, http://edition.cnn.com/2002/WORLD/asiapcf/east/02/19/koreas.dmz/, 28.07.2014.

Hickey M., The Korean War, http://www.bbc.co.uk/history/worldwars/coldwar/korea_hickey_01.shtml#four, 23.07.2014.

Ja Eui Lee Kwangju Diary: Beyond Death, Beyond the Darkness of the Age, Los Angeles, 1999.

Jager S. M. Brothers at War: The Unending Conflict in Korea, London, 2013

Kightley M. Polityka i reformy Park Chung hee jako źródło gospodarczego skoku Korei Południowej, Warszawa, 2013.

Kim Dae-jung, Nobel Lecture, Oslo, 2000

Kim Ir Sen. Odpowiedzi na pytania zadane przez dziennikarzy z różnych krajów świata, Warszawa, 2003.

Lankow A. From Stalin to Kim Il Sung. The Formation of North Korea 1945-1960, New Brunswick, 2002.

Li Xiaobing, A History of the Modern Chinese Army, Lexington, 2007.

Lowe P., Wojna koreańska, Warszawa, 1995.

McFarland K. D., The Korean Wa. An Annotated Bibliography Revised Second Edition, New York, 2010.

Mobley R. A., Revisiting the Korean Tree-Trimming Incident, library.uoregon.edu/ec/e-asia/read/tree-trim.pdf, 28.07.2014.

Mossman B. Operation Ripper: Ebb and Flow. November 1950-July 1951, Washington, 1990.

Person J. F., New Evidence of North Korea in 1956, Cold War International History Project Bulletin, Issue 16.

Paik Sun-yup From Pusan to Panmunjom, Lincoln, 1999.

Reudiger F., A Question of Interpretation: Economic Statistics From and About North Korea, 2012.

Rurarz J. P. Historia Korei, Warszawa, 2009.

Sandler S., The Korean War. No Victors. No Vanquished, London, 1999.

Sherman, Korean War Aces: USAF F-86 Sabre Jet Pilots, 2012, http://acepilots.com/korea_aces.html, 15.08.2014.

Shin Jong Dae, Ostermann Ch., Person J., North Korean Perspectives on the Overthrow of Syngman Rhee, Washington D.C., North Korea International Documenttation Project, http://www.wilsoncenter.org/publication/north-korean-perspectives-the-overthrow-syngman-rhee, 06.11.2013.

Stueck W. The Korean War: An International History, Princeton, 1995.

Sunoo Hag-Won A study of the Korean Treaties: 1876 and 1882.The Opening of Korea, Prague, 1950.

Thomas N., Abbott P., The Korean War, 1950-53, London, 1986.

West P., Levine S., Hiltz J., America’s Wars in Asia: A Cultural Approach to History and Memory, New York, 1998.

Zampini D., Russian Aces Over Korea: Mikoyan-Gurevich MiG-15 Fagot Pilots, 2012, http://acepilots.com/russian/rus_aces.html, 15.08.2014.

Zampini D., Russian Aces over Korea, 2004, http://acepilots.com/russian/rus_aces.html, 25.07.2014.

Strony internetowe:

60 rocznica masakry w Sinchon, http://www.kcna.co.jp/item/2008/200803/news03/28.htm#8, 26.07.2014.

Cmentarz Narodowy w Seulu, http://www.snmb.mil.kr/mbshome/mbs/snmb/index.jsp. 28.08.2014.

DMZ, http://axisofevilworldtour.com/nk-trip6-dmz.htm, 28.07.2014.

Dzwon Pokoju na Świecie, http://www.koreatimes.co.kr/www/news/art/2009/05/153_45468.html, 28.08.2014.

Formacja Koreańskiej Partii Pracy, http://www.globalsecurity.org/military/world/dprk/leadership-factions.htm, 04.11.2013.

Jak Amerykanie gnębili Koreę Północną i co im za to Korea Północna Zrobi, http://www.ahistoria.pl/index.php/2010/12/jak-amerykanie-gnebili-koree-polnocna-i-co-im-za-to-korea-polnocna-zrobi/, 26.07.2014.

Kijong-dong, http://dailypropaganda.com/2011/05/06/kijong-dong-north-korea/, 28.07.2014.

Korean War Abductees Family Union, http://kwafu.org/english/bbs/board_view.php?bbs_code=bbsIdx14&num=426&page=1&keycode=&keyword=&c1=&c2=&sub_code=, 28.08.2014.

Lista cmentarzy i pomników wojennych, http://www.abmc.gov/cemeteries-memorials, 31.07.2014.

Lista grobów tymczasowych w wojnie koreańskiej, http://www.qmmuseum.lee.army.mil/korea/gr_korea.htm, 28.08.2014.

Muzeum Wojny Koreańskiej, http://www.korea-dpr.com/museums.html, 25.07.2014.

Muzeum Zwycięstwa Ojczyzny w Wonie Koreańskiej, https://www.flickr.com/photos/zaruka/sets/72157608353396010/, 25.07.2014.

Narodowe Muzeum i Biblioteka Wojny Koreańskiej w Springfield, Illinois, http://www.kwnm.org/mission.htm, 30.07.2014.

Obchody 60 rocznicy zawieszania broni w wojnie koreańskiej, http://www.korea.net/NewsFocus/Society/view?articleId=109449, 01.08.2014.

Odznaczeni Medalem Honoru w wojnie koreańskiej, , http://www.history.army.mil/html/moh/koreanwar.html, 26.02.2014.

Pomnik Dzieci w Wojnie Koreańskiej, http://www.koreanchildren.org, 31.07.2014.

Pomnik Weteranów Wojny Koreańskiej w Wisconsin, http://www.koreanmemorial.org/index.html, 31.07.2014.

Portal jeńców wojennych w wojnie koreańskiej, http://www.koreanwarpowmia.net, 13.08.2014.

Sinchon, http://www.llukasz.com/Sinchon.htm, 26.07.2014.

Stany Zjednoczone: Korea Południowa rozpoczyna grę wojenną, http://articles.latimes.com/1986-02-11/news/mn-22875_1_south-korea, 20.07.2014.

Stowarzyszenie KOTRA, http://www.kotra.pl/index.jsp, 21.07.2014.

Stowarzyszenie Weteranów Wojny w Korei, , http://www.kwva.org/index.html, 01.08.2014.

The War Memorial of Korea, https://www.warmemo.or.kr/eng/sub08/sub08_01.jsp, 28.07.2014.

War Memorial of Korea in Seoul, http://discoveringkorea.com/120815/war-memorial-of-korea-in-seoul/, 29.07.2014.

War Trash, http://www.fictionawardwinners.com/reviews.cfm?id=594, 29.08.2014.

USS Pueblo, http://www.usspueblo.org/North_Korea/USS_PUEBLO_Today.html, 25.07.2014.

Waszyngtońska Koalicja d.s. Comfort Women, http://www.comfort-women.org, 04.11.2013.
Przypisy: