Laurence Rees, Umysł nazisty. 12 ostrzeżeń historii
Zapowiadało się znakomicie, ale niestety jest rozczarowanie. O nazistach napisano i pewnikiem napisze się jeszcze mnóstwo. Analizowano ich rządy pod przeróżnymi kątami, ale psychologicznego nie spotykałem często. Książka Umysł nazisty. 12 ostrzeżeń historii zapowiadała się naprawdę ciekawie, bo Reesa znam i cieszy się u mnie dobrą opinią. No ale…
Laurence Rees jest brytyjskim historykiem, który najbardziej znany jest jako dyrektor kreatywny programów historycznych BBC. Bardzo dużą część kariery zawodowej poświęcił II wojnie światowej. Za swoje programy był nagradzany, dostał m. in. Nagrodę BAFTA. Umysł nazisty ukazał się w 2025 r. nakładem Wielkiej Litery. Dostałem plik PDF, więc nie powiem ani słowa o wyglądzie książki.
Zawartość
Jest to w największej mierze historia nazistów i Niemiec od końca I wojny światowej do Holocaustu. Rees przedstawia krok po kroku jak i dlaczego partia nazistowska się narodziła, potem przejęła władzę i przygotowała Holocaust. Kwestii wojskowych jest bardzo mało, największą część zajmuje historia polityczna. W kilku miejscach Rees powołuje się na psychologiczne aspekty oraz analizuje propagandę Goebbelsa.
Umysł nazisty. 12 ostrzeżeń historii – wrażenia
Jestem naprawdę zawiedziony, bo to, na co najbardziej liczyłem, czyli psychologia, zajmuje mniej miejsca niż klasyczna i znana mi historia polityczna. Nie jestem ekspertem, ale w sumie nie dowiedziałem się nowych rzeczy.
Tytułowe 12 ostrzeżeń, to tak naprawdę liczba rozdziałów. Jeśli ktoś liczył, że Rees wybierze 12 nazistów, najlepiej mniej znanych, a w taki czy inny sposób mających wielki wpływ na tworzenie i później przenoszenie do rzeczywistości ideologii, planów, pomysłów, to niestety nie.
To też nie jest zbiór analiz socjologów, psychologów i psychiatrów, którzy przyglądali się na przestrzeni ostatnich 80 lat fenomenowi nazistów. Rees sięga do licznych archiwaliów, swoich prac, rozmów i innych dokumentów, żeby to wszystko dobrze opisać i do merytoryki nie mogę się przyczepić.
W pliku nie było ani map, ani grafik. Osobnej bibliografii też nie. Za to przypisów było mnóstwo i często uzupełniają to, o czym pisze Rees. Zatem jeśli dla kogoś miałaby to być pierwsza książka o nazistach i tamtym okresie, to całkiem niezły start. Człowiek nie dowie się wszystkiego o wszystkim i wszystkich, ale wiele z najważniejszych elementów jest i na początek powinno wystarczyć. Potem można sięgać po kolejne materiały.
Jako historia polityczna dobre, jako analiza psychologiczna raczej słabe.
Wydawnictwo Wielka Litera
Ocena recenzenta: 3/6
Jakub Łukasiński
Recenzja powstała we współpracy z Wydawnictwem Wielka Litera. Tekst jest subiektywną oceną autora, redakcja nie identyfikuje się z opiniami w nim zawartymi.
