Przypomnienie historii 3. Pułku
3. Pułk Szwoleżerów Mazowieckich został utworzony w lipcu 1920 roku jako 201 Ochotniczy Pułk Szwoleżerów. Jego żołnierze brali udział w wojnie polsko-bolszewickiej, w której głównym dowódcą był Józef Piłsudski. Wymaszerował on na front w dniu 2 sierpnia 1920 roku i prowadził walki osłonowe od linii Bugu aż do przedmieścia Warszawy. Do pierwszej szarży doszło pod Żurominkiem i od tej chwili pułk przeszedł do działań pościgowych wrogiej nam Armii Siemiona Budionnego. Wsławił się on także w zagonie wojsk Michała Tuchaczewskiego idących na Korosteń. 3. Pułk Szwoleżerów Mazowieckich wychowaniem swoich żołnierzy nawiązywał do tradycji 3. Pułku Lekkokonnego Polskiego Gwardii Cesarza Napoleona I. Warto wiedzieć, że wspomniany pułk stacjonował w Suwałkach w tych samych koszarach, które niegdyś zajmował 2. Pawłogradzki Pułk Ułanów. Na szczególną uwagę zasługują barwy pułkowe, a jest to srebrny proporczyk z ciemnożółtą żyłką pośrodku, okrągłe czapki, posiadające otok żółty lub czerwony. W kampanii wrześniowej wspomniany pułk ułanów znajdował się w składzie suwalskiego Batalionu Konnego. Dwa szwadrony pułku dokonały w dniu 3 września 1939 roku zbrojnego napadu na teren Prus Wschodnich. Pułk ten przebił się do Puszczy Białowieskiej, następnie w składzie Oddziału Polesie, dowodzonego przez generała Franciszka Kleeberga, walczył pod Wolą Gułowską i pod Kockiem – ostatnim miejscem walk kampanii wrześniowej. Został on odznaczony za szczególne zasługi dla ojczyzny Srebrnym Krzyżem Orderu Virtuti Militari. W listopadzie 1942 roku doszło do odtworzenia Pułku w ramach IV Inspektoratu Suwalskiego AK. Pułk ten prowadził działania dywersyjno-rozpoznawcze w Obwodzie Augustowskim. Zakończył on swoje istnienie, składając broń wojskom Armii Czerwonej w lipcu 1944 roku w okolicach Augustowa.
Zostanie w naszej pamięci
Tak pięknej imprezy patriotycznej nie sposób zapomnieć. Szereg wspomnień na temat szwoleżerów, oglądanie archiwalnych fotografii na zawsze zostanie w naszej pamięci.
Ewa Michałowska-Walkiewicz
