Nie było wielkich przemówień, ale była modlitwa wśród huku maszyn i zapachów huty. W ciszy wybrzmiewała odwaga zwykłych ludzi, którzy postanowili powiedzieć „dość”. O nich opowiada wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko” – o robotnikach, duchownym i narodzie, który odnalazł swoją siłę w jedności. Każdy eksponat niesie tu pamięć o czasie, w którym prawda była aktem odwagi.
Lato 1980 roku zapisało się w historii Polski jako czas burzliwych zmian, głęboko zakorzenionych w społecznym niezadowoleniu i pragnieniu wolności. Wśród wielu ognisk protestu szczególne znaczenie miało to, które wybuchło w Hucie Warszawa. Właśnie tam, pośród stalowych konstrukcji i huku maszyn, rozpoczął się jeden z najważniejszych strajków solidarnościowych. To wydarzenie stało się fundamentem przemian, które w kolejnych latach doprowadziły do upadku systemu komunistycznego.
W centrum tych wydarzeń znalazł się młody kapłan z warszawskiego Żoliborza – ksiądz Jerzy Popiełuszko. Duchowny nie tylko modlił się razem z robotnikami, ale też aktywnie wspierał ich swoją obecnością, stając się symbolem duchowego oporu. Jego postawa dawała protestującym poczucie siły, godności i nadziei.
Od 25 czerwca do 31 sierpnia 2025 roku w Muzeum Historii Polski, mieszczącym się w Cytadeli Warszawskiej, prezentowana jest wyjątkowa wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko”, która pozwala zanurzyć się w atmosferze tamtych dni i zrozumieć, jak wielki wpływ miały na bieg historii.
| Wydarzenie | Data | Godzina | Miejsce | Bilety |
| Wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko” | 25 czerwca – 31 sierpnia 2025 | W godzinach otwarcia muzeum | Hol główny, Muzeum Historii Polski, Cytadela Warszawska | Wstęp wolny |
| Oprowadzanie kuratorskie | 31 sierpnia 2025 | 15:00 | Hol główny, Muzeum Historii Polski | Wstęp wolny |
| Spacer historyczno-refleksyjny po Żoliborzu | 19 lipca 2025 | 15:00 | Zbiórka: Hol główny, Muzeum Historii Polski | Normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł, dziecko (6–12 lat) – 5 zł |
| Spacer historyczno-refleksyjny po Żoliborzu | 30 sierpnia 2025 | 15:00 | Zbiórka: Hol główny, Muzeum Historii Polski | Normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł, dziecko (6–12 lat) – 5 zł |
| Warsztaty sitodruku | 27 lipca 2025 | 12:00 | Sala edukacyjna 1, Muzeum Historii Polski | Normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł |
| Warsztaty sitodruku | 24 sierpnia 2025 | 12:00 | Sala edukacyjna 1, Muzeum Historii Polski | Normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł |
Wystawę można oglądać bezpłatnie w godzinach otwarcia muzeum, w jego holu głównym.
Wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko” – świadectwo przełomu
Nowa ekspozycja czasowa w Muzeum Historii Polski to znacznie więcej niż tylko zbiór eksponatów. To opowieść o walce o wolność i godność, przedstawiona w przystępny, narracyjny sposób. Kuratorzy – Paweł Kęska (związany z Muzeum księdza Jerzego Popiełuszki) oraz Piotr Gnidiuk i Sebastian Pawlina z Muzeum Historii Polski – zadbali o to, by odwiedzający nie tylko zdobyli wiedzę, ale i poczuli emocje towarzyszące uczestnikom strajku.
Wśród wyjątkowych obiektów znajdują się m.in.:
- kielich mszalny księdza Popiełuszki, używany podczas mszy za Ojczyznę,
- autentyczny tekst kazania wygłoszonego w grudniu 1983 roku,
- mapa miejsc internowania, ilustrująca skalę represji wobec opozycjonistów,
- replika sztandaru „Solidarność ‘80”, symbolizująca jedność i determinację.
Zwiedzający mogą również zobaczyć sprzęt drukarski, wykorzystywany w konspiracyjnej działalności wydawniczej, milicyjne wyposażenie z lat 80., przypinki i znaczki Solidarności, a także unikalne zdjęcia autorstwa Adama Szymańskiego, które dokumentują życie codzienne protestujących.
Całość narracji dopełniają materiały filmowe i ikonografia, tworząc wciągającą i emocjonalną opowieść o odwadze w czasach zniewolenia.
Edukacja i refleksja
Wystawa przygotowana została w wersji polsko-angielskiej, by również goście z zagranicy mogli poznać tę niezwykłą historię. Prezentowana jest w przestrzeni głównej muzeum i wzbogacona o wydarzenia towarzyszące, które mają charakter edukacyjny i refleksyjny.
W programie znalazły się:
- Oprowadzania kuratorskie, podczas których twórcy ekspozycji przybliżają kulisy jej powstania oraz opowiadają o kontekście historycznym.
- 25 czerwca, godz. 15:30 (wstęp wolny)
- 31 sierpnia, godz. 15:00 (wstęp wolny)
- Spacer historyczno-refleksyjny po Żoliborzu, czyli podróż śladami księdza Jerzego Popiełuszki, podczas której uczestnicy odwiedzą miejsca związane z jego życiem, działalnością duszpasterską i męczeńską śmiercią.
- Terminy: 19 lipca i 30 sierpnia (soboty), godz. 15:00
- Czas trwania: ok. 1,5–2 godziny
- Koszt: bilet normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł, dzieci (6–12 lat) – 5 zł
Bilety można nabyć w kasie muzeum oraz przez stronę internetową.
Twórcze spotkanie z opozycją
W ramach programu towarzyszącego ekspozycji, organizatorzy przygotowali także warsztaty sitodruku – nie tylko dla dzieci, ale również dla dorosłych. To unikalna okazja, by w sposób twórczy zetknąć się z jedną z metod wykorzystywanych przez działaczy opozycyjnych w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Sitodruk był techniką często stosowaną do produkcji podziemnych materiałów informacyjnych i satyrycznych, które kolportowano poza cenzurą państwową.
Podczas zajęć uczestnicy:
- zapoznają się z techniką sitodruku i jej znaczeniem w historii oporu społecznego,
- samodzielnie skomponują grafiki inspirowane tekstami i rysunkami satyrycznymi z lat 80.,
- wykonają nadruki na bawełniane torby, które będą mogli zabrać ze sobą na pamiątkę.
Warsztaty są przeznaczone dla osób od 12. roku życia, a udział w nich nie wymaga wcześniejszego doświadczenia artystycznego.
Terminy warsztatów:
- 27 lipca i 24 sierpnia (niedziele), godz. 12:00
- Miejsce: sala edukacyjna 1 w Muzeum Historii Polski
- Koszt: bilet normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł
Bilety dostępne są odpowiednio z miesięcznym wyprzedzeniem w kasie muzeum oraz na stronie internetowej.
Wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko” – opowieść o ludziach i wartościach
Czasowa ekspozycja w Muzeum Historii Polski to nie tylko prezentacja wydarzeń sprzed dekad, ale również przypomnienie uniwersalnych wartości, które ukształtowały nowoczesną tożsamość Polaków. W centrum tej opowieści znalazł się ksiądz Jerzy Popiełuszko, który – jako duszpasterz robotników i kapelan „Solidarności” – stał się symbolem niezłomności, odwagi i moralnego sprzeciwu wobec totalitaryzmu.
Jego słowa – często cytowane podczas mszy, spotkań i wystąpień – nie tylko inspirowały, ale i dodawały siły. Jak mówił: Zło dobrem zwyciężaj.
To przesłanie, zaczerpnięte z Listu do Rzymian, stanowiło fundament jego działalności i pozostało w pamięci pokoleń jako wezwanie do pokojowego, ale stanowczego oporu wobec niesprawiedliwości.
Wystawa dokumentuje również codzienność strajkujących – ich determinację, trudności, ale też poczucie wspólnoty i wzajemnego wsparcia. Ukazuje również, jak ważną rolę odegrały:
- media podziemne,
- twórczość artystyczna i literacka,
- działalność duszpasterska i charytatywna.
Pamięć, która łączy pokolenia
Ekspozycja przyciąga zarówno osoby, które pamiętają wydarzenia lat 80., jak i młodszych odbiorców, dla których są one częścią historii rodzinnej lub narodowej. To właśnie dla nich kuratorzy zadbali o zróżnicowaną formę przekazu – łącząc autentyczne eksponaty, multimedia oraz osobiste świadectwa.
Wystawa „Strajk. Solidarność. Popiełuszko” została zrealizowana przy wsparciu:
- ArcelorMittal Huta Warszawa – spadkobiercy zakładu, w którym wybuchł strajk,
- Stowarzyszenia Historycznego „Solidarność” Huty Warszawa – organizacji dbającej o pamięć o bohaterach tamtych wydarzeń.
Prezentowana w przestrzeni nowoczesnego muzeum, ekspozycja wpisuje się w misję edukacyjną i dokumentacyjną instytucji. Towarzyszące jej wydarzenia – oprowadzania, spacery, warsztaty – zachęcają do aktywnego uczestnictwa i pogłębionej refleksji.
