21 lutego 1916 roku w ramach I wojny światowej rozpoczęła się trwająca do 18 grudnia bitwa pod Verdun

Bitwa była jednym z najkrwawszych i najbardziej ponurych rozdziałów I wojny światowej. Zakończyła się zwycięstwem Francuzów, którym udało się utrzymać twierdzę Verdun, została okupiona ogromnymi stratami (337 tys. zabitych Niemców i 362 tys. Francuzów oraz około 100 tys. rannych po każdej ze stron).

Bitwa określana przez uczestników jako „piekło Verdun, bądź „młyn verdeński” została zainicjowana przez stronę niemiecką planującą wykrwawienie armii francuskiej, poprzez zadanie przeciwnikowi największych możliwych strat, co wobec przewagi demograficznej Niemiec (65 mln. ludności przeciwko 41 mln.) miało według cesarskiego Sztabu Generalnego przynieść przełamanie frontu, bądź wymierne skutki w późniejszej fazie wojny.

Bitwę można podzielić na VI faz podczas których obie strony rozpoczynały ofensywę, by po osiągnięciu kolosalnych strat przejść do koniecznej obrony.

Niemcy posiadali inicjatywę przez pierwsze trzy fazy bitwy (do końca kwietnia) podczas których atakującym udało się przełamać pierwszą francuską linię obrony, jednakże wojska cesarskie nie potrafiły wykorzystać tego sukcesu. Od maja do połowy lipca, bitwa zamieniła się w typowy dla I wojny światowej bój na wyczerpanie z chaotycznymi atakami po obu stronach. Dwie ostatnie fazy zmagań charakteryzowały się przejściem Niemców do defensywy na całym Froncie Zachodnim. Było to związane z coraz bardziej widocznym pogarszaniem się sytuacji materiałowej państw centralnych, rozpoczęciem Bitwy nad Sommą oraz z wcześniejszą zmianą na stanowisku dowodzenia niemieckim Sztabem Generalnym (Ericha von Falkenhayna zamienił duet Paul von Hindenburg oraz Erich Ludendorff). Ostatni etap bitwy (październik – grudzień) cechowały ataki Francuzów, którym udało się odbić utracone tereny i wrócić do punktu wyjścia.

Trwająca prawie rok bitwa nie przyniosła Niemcom ani znaczących sukcesów terytorialnych, ani przełamania, ani też nie doprowadziła do załamania armii francuskiej. Obie strony zużyły łącznie około 36 milionów pocisków artyleryjskich. „Bitwa materiałowa” i „strategia na wyczerpanie” okazały się nieskuteczne, nie przyniosły bowiem oczekiwanego rozstrzygnięcia wojny. Okolice Verdun zostały zupełnie zdewastowane. Morale obu armii zostało poważnie nadszarpnięte. Francuzi dowiedli wprawdzie swojej siły obronnej, z drugiej jednak strony, ze względu na wyczerpanie, stracili zdolność do ofensywy. Po wojnie powstały liczne pomniki i mauzolea poświęcone żołnierzom obydwu walczących pod Verdun armii, jak Kostnica Douaumont, wieża zawierająca szczątki niezidentyfikowanych żołnierzy francuskich i niemieckich, czy „Okop bagnetów”. Spod Verdun pochodziło też ciało złożone we francuskim Grobie Nieznanego Żołnierza pod paryskim Łukiem Triumfalnym. 

Na zdj. żołnierze francuskiego 87 pułku w okopach w pobliżu Verdun, źródło: Wikipedia

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*