Była młoda, piękna i miała władzę – ale to nie uchroniło jej przed upokorzeniem i plotkami, które do dziś budzą niepokój historyków. Wśród sekretów królewskich ogrodów i szeptów francuskiego dworu pojawia się pytanie, które nie daje spokoju: czy Anna Austriaczka została zgwałcona? W cieniu politycznych gier, namiętności i zdrad, granica między uwiedzeniem a przemocą wydaje się boleśnie zatarta.
Henrietta Maria Burbon była córką króla Francji Henryka IV Burbona i jego drugiej żony – Marii Medycejskiej. Została wydana za króla Anglii, Szkocji i Irlandii – Karola I Stuarta. Małżeństwo tych dwojga było małżeństwem katoliczki (Henrietta Maria Burbon) i wyznawcy protestantyzmu (Karol I Stuart). Dlatego warunki zawarcia tego małżeństwa były trudne do wynegocjowania.
Ojciec Karola I Stuarta – Jakub I Stuart, nie chciał się zgodzić na równouprawnienie katolików w Anglii i na katolickie wychowanie dzieci Henrietty Marii Burbon. Ostatecznie ojciec pana młodego zgodził się, aby angielscy katolicy nie byli prześladowani, a wobec tych, którzy siedzą w więzieniu, zastosowano amnestię.
Papież Urban VIII nie chciał wydać odpowiedniej, wymaganej prawem kanonicznym dyspensy na małżeństwo katoliczki z wyznawcą protestantyzmu. Maria Medycejska uparła się jednak na to małżeństwo i zagroziła papieżowi, że jeśli nie wyda tego dokumentu, to ślub jej córki z Karolem I Stuartem odbędzie się bez wymaganej dyspensy.
Francuska królowa powołała się tutaj na przypadek swojej krewniaczki – Katarzyny Medycejskiej, która bez wymaganej dyspensy papieskiej, doprowadziła do małżeństwa protestanckiego władcy Nawarry – Henryka IV Burbona ze swoją najmłodszą córką – Małgorzatą Walezjuszką, zwaną królową Margot. Wobec tak postawionej sprawy, papież Urban VIII zgodził się udzielić wymaganej prawem kanonicznym dyspensy na ten ślub.
Anna Austriaczka – od cnotki po rozpustnicę?
Anna Austriaczka była córką króla Hiszpanii – Filipa III Habsburga. Została żoną króla Ludwika XIII Burbona. Otóż krótko po ślubie Henrietty Marii Burbon z Karolem I Stuartem, pod pretekstem rozmów z Francuzami, pojawił się w Paryżu, George Villiers – książę Buckingham. Był on faworytem Jakuba I Stuarta, ale teraz ugruntowywał swoją pozycję przy nowym królu Anglii – Karolu I Stuarcie.
Przebywając w Paryżu miał zainteresować się wdziękami żony króla Francji Ludwika XIII Burbona, Anny Austriaczki. Ta monarchini była jedną z piękniejszych królowych Francji. Była blondynką, miała wyraziste oczy i piękne ręce. Do 18. roku życia pozostawała dziewicą, mimo że do tego czasu jej małżeństwo z królem Ludwikiem XIII Burbonem trwało już 3 lata.
Jednak w pewnym momencie Ludwikowi XIII zaczęły przeszkadzać przyjaciółki żony. Twierdził, że sprowadzają one Annę na złą drogę i uczą frywolnego zachowania. Do grona tych złych przyjaciółek miała należeć nieślubna córka Henryka IV Burbona, a więc przyrodnia siostra Ludwika XIII Burbona – panna de Verneuil, Ludwika, księżna de Conti, córka szefa Ligi Katolickiej – Henryka Gwizjusza Pokiereszowanego. Miała ona już 50 lat, ale nadal była frywolna, a Ludwik XIII w szyfrowanej korespondencji określał ją jako „Grzech”, siostra Karola de Luynesa – francuskiego konetabla, pani du Vernet oraz wdowa po Luynesie – Maria z Rohanów.
Czy Anna Austriaczka została zgwałcona?
Teraz musimy powrócić do George’a Villiersa, księcia Buckingham, który pojawił się w Paryżu pod pretekstem rozmów z Francuzami. Mężczyzna ten miał 33 lata i był przystojny. Miał kędzierzawe włosy, piękne oczy, bródkę w szpic i zawadiackie wąsy. Umiał robić romantyczne miny i przewracać oczami. Królowej Annie Austriaczce to imponowało. Wydał się jej mężczyzną, który najbardziej na świecie zasługuje na to, by ją kochać. Umiał rozweselić królową i można było wyczuć, że coś między nimi jest.
Zgodnie z zapiskami kardynała Retza, królowa Anna Austriaczka spotkała się z Georgem Villiersem w małych ogrodach Luwru. Była z nimi obecna również diuszesa Chevreuse, gdy się oddaliła, usłyszała odgłosy szamotaniny. Po tym jak podeszła, żeby zobaczyć co się dzieje, ujrzała królową Annę Austriaczkę bardzo poruszoną, a przed nią na kolanach klęczał książę Buckingham. Królowa miała powiedzieć towarzyszącej jej diuszesie, że wszyscy mężczyźni są brutalni i bezczelni. Dodatkowo zapytała księcia Buckingham, czy jest pewien, że nie zaszła ona z nim w ciążę. Najprawdopodobniej opisywana sytuacja nie miała miejsca w Luwrze, lecz w ogrodach Amiens.
Istnieje też inna wersja schadzki królowej Anny Austriaczki z księciem Buckinghamem. Miał on ją napaść i zgwałcić, gdy znajdowali się sami! Jednak zaatakowana monarchini, widząc do czego może zaraz dojść, zaczęła głośno krzyczeć, co sprawiło, że wszyscy przybiegli jej na ratunek.
Król Ludwik XIII Burbon, wiedząc, że angielski gość smali cholewki do jego żony, postanowił się go pozbyć. Przyspieszył zatem jego wyjazd z Paryża. Wraz z nim, wyjechała także królewska siostra Henrietta Maria. Przy wyjeździe księcia Buckingham, dało się zauważyć zainteresowanie Anny Austriaczki tym Anglikiem.
Nie wiadomo tak naprawdę czy do opisywanego gwałtu doszło, gdyż księżna de Conti zeznała, że może dać gwarancję, iż królowa Anna Austriaczka była nietknięta od stóp, aż do pasa.
Król Ludwik XIII Burbon dowiedział się o tych haniebnych wydarzeniach. Przepędził z dworu wszystkie osoby, które towarzyszyły jego żonie w ogrodach w Amiens. Dodał, że noga księcia Buckingham ma już nigdy nie stanąć na francuskiej ziemi! Anna była bardzo zła na męża. Podejrzewała, że ten krok podpowiedział mu kardynał Richelieu.
Bibliografia:
- Baszkiewicz Jan, Richelieu, Warszawa 1984.
