Zapach świeżo parzonej herbaty, szelest pędzla na papierze i słowa, które przenoszą między kontynentami – tak zapowiada się Noc Księgarń w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. Literatura spotka się tu z kaligrafią, a opowieść o Polsce i Japonii nabierze kształtu w cieniu tuszu i dźwięku rozmów. To wieczór, w którym kultura stanie się doświadczeniem wszystkich zmysłów.
10 października 2025 roku, w godzinach 18:00–20:00, w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku odbędzie się wyjątkowa edycja ogólnopolskiej inicjatywy Noc Księgarń, zatytułowana Pióro, tusz i zielona herbata. To wydarzenie połączy literaturę, sztukę i kulturę Japonii, zapraszając uczestników do świata harmonii słowa, obrazu i smaku.
Noc Księgarń w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku – spotkanie literatury i Japonii
W 2025 roku Polska po raz siódmy będzie świętować Noc Księgarń – ogólnopolskie wydarzenie promujące niezależne księgarnie, literaturę oraz spotkania z autorami. Do tej inicjatywy dołączy także Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, które przygotowało tematyczny wieczór inspirowany kulturą Kraju Kwitnącej Wiśni.
Hasło wydarzenia – Pióro, tusz i zielona herbata – symbolizuje trzy sfery japońskiej estetyki: słowo, sztukę i harmonię.
O godzinie 18:00 w muzealnym Saloniku rozpocznie się spotkanie z dr Jadwigą Rodowicz-Czechowską, autorką książki …Poznacie w nas rasę dla was zrozumiałą… Co Inazō Nitobe pisał o Polsce i Polakach. Publikacja ukaże się nakładem muzeum i będzie prezentować refleksje japońskiego dyplomaty Inazō Nitobe na temat Polski lat 20. i 30. XX wieku.
Autorka – japonistka, tłumaczka i była ambasadorka Polski w Japonii – opowie o swojej pracy nad przekładem i komentarzem do zapisków Nitobe. Podkreśli, jak jego obserwacje dotyczące polskiego społeczeństwa, postaci takich jak Józef Piłsudski, Ignacy Jan Paderewski, Roman Dmowski czy Maria Skłodowska-Curie, pomagają lepiej zrozumieć ówczesny wizerunek Polski w oczach Japończyków.
Jak pisał Nitobe, Polacy są narodem o duszy głęboko rozumiejącej wolność – te słowa staną się punktem wyjścia do rozmowy o kulturze dialogu między Wschodem a Zachodem.
Tusz i emocje – japońska sztuka suibokuga na żywo
Po części literackiej odbędzie się pokaz japońskiej artystki Ryuki Matsumury, mistrzyni tradycyjnego malarstwa tuszem suibokuga. Na oczach publiczności stworzy obraz inspirowany treścią książki dr Rodowicz-Czechowskiej, a następnie opowie o znaczeniu tej techniki w japońskiej estetyce.
Suibokuga to sztuka malowania tuszem, w której najważniejsza jest prostota gestu i duchowy wymiar twórczości. Artystka wyjaśni, że istotą suibokuga jest oddanie ducha rzeczy, a nie jej fizycznego kształtu.
Ryuki Matsumura, urodzona w 1958 roku w prefekturze Kumamoto na wyspie Kyushu, od 48 lat tworzy i wystawia swoje prace. Ukończyła Uniwersytet Kyushu Zokei Tanki Daigaku, a w 1982 roku otworzyła własną pracownię, w której powstają obrazy, ilustracje i projekty inspirowane naturą oraz filozofią zen. Jej występy mają charakter performatywny – widz obserwuje, jak sztuka staje się formą medytacji w ruchu.
Kaligrafia i smak zielonej herbaty
O 19:00 uczestnicy wydarzenia będą mogli wziąć udział w warsztatach kaligrafii japońskiej, które poprowadzi Katarzyna Langer – miłośniczka kultury Japonii i instruktorka kaligrafii.
Podczas zajęć uczestnicy:
- poznają podstawowe techniki pisania japońskich znaków,
- dowiedzą się, jak zapisać swoje imię w języku japońskim,
- zrozumieją symboliczne znaczenie kaligrafii jako drogi pisma (shodō), w której ruch dłoni i oddech stają się wyrazem skupienia i harmonii.
Dopełnieniem wieczoru będzie degustacja tradycyjnie parzonej zielonej herbaty. Ceremonia herbaciana, głęboko zakorzeniona w japońskiej tradycji, uczy prostoty, spokoju i uważności. Goście będą mogli poznać tajniki jej przygotowania oraz znaczenie symboliki gestów wykonywanych podczas rytuału.
Noc Księgarń w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku – program wydarzenia
18:00 – 19:00
- Spotkanie autorskie z dr Jadwigą Rodowicz-Czechowską, autorką książki …Poznacie w nas rasę dla was zrozumiałą… Co Inazō Nitobe pisał o Polsce i Polakach
- Performatywny pokaz malarstwa tuszem suibokuga w wykonaniu Ryuki Matsumury
19:00 – 20:00
- Warsztaty kaligrafii japońskiej prowadzone przez Katarzynę Langer
- Degustacja japońskiej zielonej herbaty
Wszystkie wydarzenia w ramach Nocy Księgarń w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku będą bezpłatne, a uczestnicy będą mogli odwiedzić także muzealną księgarnię, w której czekać będą specjalne niespodzianki.
Kto będzie na Nocy Księgarń w Sulejówku?
Dr Jadwiga Rodowicz-Czechowska – japonistka, tłumaczka i popularyzatorka kultury japońskiej. Pełni funkcję Zastępcy Dyrektora ds. Rozwoju Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. W przeszłości była ambasadorką Polski w Japonii. Od lat promuje wiedzę o kulturze Kraju Kwitnącej Wiśni, tłumacząc japońską literaturę i tworząc most między tradycją Wschodu a polskim odbiorcą.
Sensei Ryuki Matsumura – japońska artystka specjalizująca się w malarstwie tuszem suibokuga. Od czterech dekad wystawia swoje prace w Japonii i Europie, zdobywając liczne wyróżnienia. Jej twórczość łączy duchową głębię zen z precyzją japońskiej estetyki.
Noc Księgarń w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku zapowiada się jako spotkanie z kulturą, w której słowo, obraz i smak tworzą spójną całość. Dzięki połączeniu literatury, malarstwa i ceremonii herbacianej uczestnicy odbędą symboliczną podróż do Japonii, odkrywając jej filozofię prostoty i piękna.