Tego dnia 1980 zmarła Jadwiga Jędrzejowska, pierwsza rakieta II RP, wielokrotna mistrzyni Polski
Rakieta w dłoni, niezłomna wola w sercu i sport, który w tamtych czasach nie był dla takich jak ona – córka robotnika, dziewczyna z Krakowa, która miała śmiałość rzucić wyzwanie tenisowej elicie. Jadwiga Jędrzejowska nie tylko przełamała społeczne bariery, ale także zapisała się złotymi zgłoskami w historii światowego tenisa, docierając tam, gdzie żadna Polka przed nią.
Jadwiga Jędrzejowska przyszła na świat 15 października 1912 roku w Krakowie, w rodzinie robotniczej, gdzie codzienna rzeczywistość daleka była od luksusu. Jej rodzice, Marcin i Agnieszka, nie mieli możliwości zapewnienia córce wygodnego życia, ale nigdy nie brakowało im determinacji i wsparcia dla jej pasji.
Bliskość kortów tenisowych w Parku Krakowskim stała się dla małej Jadwigi przepustką do świata sportu. Jako kilkuletnia dziewczynka podawała piłki zawodnikom, w milczeniu obserwując ich technikę, dynamikę ruchu i strategię gry. W wieku 10 lat po raz pierwszy trzymała w dłoni rakietę wykonaną własnoręcznie przez ojca. To był nie tylko symbol rodzinnej solidarności, ale i początek niezwykłej kariery, która miała zapisać się w historii polskiego sportu.
Jako nastolatka wyróżniała się nieprzeciętnym talentem, ale droga na szczyt nie była łatwa. W 1925 roku, mając 13 lat, dołączyła do sekcji tenisowej AZS Kraków. Jednak nie wszyscy patrzyli na nią przychylnie. W ówczesnej Polsce tenis był sportem elit, zarezerwowanym dla wyższych sfer społecznych. Jędrzejowska, pochodząca z robotniczej rodziny, nie zawsze spotykała się z akceptacją. Niektóre rywalki wręcz odmawiały gry przeciwko niej.
Nie zraziło jej to. Treningi odbywała głównie z mężczyznami – studentami i profesorami Uniwersytetu Jagiellońskiego – dzięki czemu rozwinęła niezwykłą siłę uderzenia i doskonałą technikę. Przełom nastąpił w 1927 roku, kiedy jako 15-latka zdobyła pierwsze mistrzostwo Polski w grze podwójnej, występując w parze ze Stanisławą Groblewską. To zwycięstwo nad Wierą Richterówną było zapowiedzią przyszłych sukcesów.
Przełom w karierze i międzynarodowe sukcesy
Intensywna praca nad techniką, połączona z wrodzonym talentem, szybko zaczęła przynosić efekty. W 1931 roku Jędrzejowska zdała maturę w trybie eksternistycznym, co pozwoliło jej skupić się w pełni na tenisie. Wkrótce po tym wzięła udział w turnieju w Paryżu, gdzie przyszło jej zmierzyć się z legendarną Elizabeth Ryan. Choć nie udało się wygrać, jej styl gry wzbudził zachwyt tenisowego świata.
1932 rok przyniósł kolejną szansę – Polski Związek Tenisowy postanowił wesprzeć jej rozwój, finansując pobyt na Lazurowym Wybrzeżu, gdzie mogła trenować w znakomitych warunkach. W 1934 roku dołączyła do klubu Legia Warszawa, a dodatkowo znalazła zatrudnienie w firmie Dunlop, produkującej sprzęt tenisowy.
Lata 1935–1939 stały się okresem jej największych triumfów. W 1935 roku pokonała dwie gwiazdy tenisa – Simonne Mathieu oraz Helen Jacobs, udowadniając, że może rywalizować z najlepszymi. Rok później osiągnęła półfinał Wimbledonu, eliminując Kay Stammers.
Największy przełom nastąpił w 1937 roku, gdy Jędrzejowska jako pierwsza Polka w historii dotarła do finału Wimbledonu. Po emocjonującym meczu musiała uznać wyższość Dorothy Round. W tym samym roku wystąpiła również w finale US Open, gdzie przegrała z Anitą Lizaną.
Jadwiga Jędrzejowska – wielkoszlemowy triumf i wojenne losy
W 1939 roku dotarła do finału Roland Garros w grze pojedynczej, gdzie po zaciętej walce uległa Simonne Mathieu. Jednak w grze podwójnej, występując u boku Mathieu, odniosła historyczne zwycięstwo, zdobywając swój pierwszy tytuł wielkoszlemowy.
Wybuch II wojny światowej brutalnie przerwał jej karierę. Jędrzejowska zaangażowała się w działalność konspiracyjną, współpracując m.in. z Januszem Kusocińskim i Marią Kwaśniewską. Prowadziła gospodę Pod Kogutem w Warszawie, która stała się miejscem spotkań konspiratorów.
Po wojnie osiedliła się w Katowicach, gdzie kontynuowała karierę oraz pracę trenerską. W latach 1927–1966 zdobyła 62 tytuły mistrzyni Polski, w tym 23 w singlu, 14 w deblu i 25 w mikście. W 1955 roku opublikowała wspomnienia Urodziłam się na korcie.
Zmarła 28 lutego 1980 roku w Katowicach na raka krtani. Spoczywa na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Jej niezwykła determinacja i talent na zawsze pozostaną inspiracją dla kolejnych pokoleń polskich tenisistów.
Fot. Jadwiga Jędrzejowska podczas Międzynarodowego Turnieju na kortach Chiswick w Londynie w 1938, NAC
