Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego wraz z Urzędem do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ogłosili ogólnopolski konkurs „Świadek Polskiej Historii” – edycja 2025. To inicjatywa, która przypomina, że pamięć o wydarzeniach minionego wieku nie może zniknąć wraz z odejściem tych, którzy byli ich uczestnikami.
Historia to nie tylko daty i podręcznikowe definicje, lecz także osobiste przeżycia, wspomnienia przekazywane w rodzinach czy historie opowiadane w sąsiedzkim kręgu. Konkurs ma na celu ich zachowanie i utrwalenie, tak aby stały się częścią zbiorowej pamięci narodowej.
Jak podkreślają organizatorzy, pamięć o poniesionych stratach to fundament naszej wspólnej tożsamości narodowej. Dlatego tak ważne jest stworzenie przestrzeni, w której młode pokolenie mogło spotkać się z ludźmi, którzy pamiętają dramatyczne wydarzenia XX wieku – od II wojny światowej po zmagania z systemem komunistycznym.
Co trzeba zrobić, aby wziąć udział w konkursie? Uczniowski zespół:
- Organizuje spotkanie ze Świadkiem Polskiej Historii (np. kombatantem, osobą represjonowaną bądź działaczem opozycji);
- Tworzy relację ze spotkania (film, materiał audio, reportaż itp.);
- Publikuje ją w Internecie (np. na stronie szkoły);
- Przesyła zgłoszenie wraz z linkiem do swojej pracy.
Prace konkursowe powinny być przygotowane w zespołach od 2 do 5 osób, ze wskazanym Liderem zespołu.
Cel konkursu „Świadek Polskiej Historii”
Konkurs skierowany jest do uczniów szkół podstawowych i średnich z całej Polski. Jego głównym zadaniem jest zainspirowanie młodzieży do nawiązania kontaktu z osobami, które własnym życiem doświadczyły wydarzeń, o jakich uczą się na lekcjach historii.
Chodzi przede wszystkim o:
- spotkania z kombatantami, osobami represjonowanymi bądź dawnymi działaczami opozycji antykomunistycznej,
- rejestrowanie rozmów i wspomnień w różnorodnych formach — od filmu, poprzez nagrania audio, aż po reportaże czy multimedialne prezentacje,
- publikowanie tych relacji w przestrzeni internetowej, tak aby mogły dotrzeć do szerokiego grona odbiorców – zarówno na szkolnych stronach, jak i w mediach społecznościowych,
- zgłoszenie swojej pracy do organizatorów wraz z odnośnikiem do opublikowanego materiału.
Konkurs nie jest więc jedynie kolejną rywalizacją szkolną, ale przede wszystkim szansą na prawdziwe spotkanie z historią i zbudowanie mostu pomiędzy pokoleniami.
Harmonogram i nagrody w konkursie „Świadek Polskiej Historii”
Termin nadsyłania prac konkursowych wyznaczono na okres od 1 września do 31 października 2025 roku.
Nagrody przygotowane dla uczestników mają nie tylko wymiar materialny, lecz także ogromną wartość symboliczno-edukacyjną. Są to:
- nagroda finansowa w wysokości 1000 zł przyznawana zespołowi uczniowskiemu,
- nagroda specjalna, czyli udział w zagranicznej delegacji państwowej na uroczystości patriotyczne w 2026 roku. Wyjazd, w pełni zorganizowany i sfinansowany przez Instytut Strat Wojennych oraz Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, dawał uczniom możliwość uczestnictwa w wydarzeniu o randze międzynarodowej.
Udział w konkursie oznacza więc nie tylko możliwość zdobycia nagród, ale także szansę na stworzenie trwałego śladu pamięci i doświadczenie spotkania z historią opowiedzianą wprost przez tych, którzy ją przeżyli.
Dlaczego warto zostać uczestnikiem konkursu?
Dla wielu młodych osób udział w tym konkursie staje się unikalnym doświadczeniem. Spotkania z kombatantami czy osobami represjonowanymi są niepowtarzalną lekcją patriotyzmu i odwagi. Uczniowie nie tylko słuchają relacji, ale także mogą zadawać pytania, rozmawiać o szczegółach, które nie zawsze znajdowały się w podręcznikach.
Dzięki temu młodzież dowiaduje się, jak wyglądało codzienne życie w czasie wojny, jakie były realia życia w PRL oraz jak kształtował się opór wobec totalitarnego systemu. Wspomnienia te często są poruszające, ale też pełne wartościowych lekcji o sile ducha, solidarności i znaczeniu pamięci narodowej.
Organizatorzy konkursu wysłali oficjalne zaproszenia do szkół za pośrednictwem kuratoriów oświaty. Wszystkie szczegółowe informacje oraz regulamin są dostępne TUTAJ.