Religia starożytnego Rzymu i początki chrześcijaństwa – 15 temat maturalny

Ustrój Kościoła katolickiego w starożytności

W czasach pierwszych naśladowców Jezusa chrześcijanie tworzyli luźne grupki, czasem zwane gminami, powstające wszędzie tam, gdzie nowa religia uzyskiwała kilku wyznawców. Swoistą „kwaterą główną” wyznawców Jezusa była gmina powstała w Jerozolimie (aż do zniszczenia miasta w 70 r. n.e.), która skupiała zdecydowanie najwięcej wyznawców w tym wszystkich naocznych świadków misji Chrystusa. Stamtąd poprzez listy apostolskie kierowano działalnością gmin rozsianych po całej Judei a potem także innych krainach basenu Morza Śródziemnego.

Cesarz Konstantyn Wielki – darczyńca Kościoła, który od jego czasów zaczęto nazywać katolickim (powszechnym). Tutaj przedstawiony na mozaice w świątyni Hagia Sofia (wikimedia commons)

Z biegiem czasy gminy chrześcijańskie w poszczególnych miastach stawały się bardziej zorganizowane. Na ich czele stawali biskupi, którzy dbali o odprawianie obrzędów religijnych, nauczanie prawd wiary a często otaczali opieką członków wspólnoty. W działaniach tych mieli wspierać ich diakoni.

Taki porządek organizacyjny utrzymywał się praktycznie w niezmienionym stanie aż do reform Konstantyna Wielkiego. Dzięki opiece państwa i ciągłym zmianom w podejściu Kościoła do kwestii społecznych, zyskiwał on nowych wyznawców i konieczna była reorganizacja jego struktury. Tereny zamieszkiwane przez chrześcijan podzielono na diecezje, którymi zarządzali biskupi wraz z podległymi im kapłanami (utworzono jeden dodatkowy „stopień” kapłański między biskupem a diakonem). Te z kolei przyporządkowano do jednego z pięciu patriarchatów, którymi zarządzali patriarchowie. Cały świat chrześcijański podlegał z kolei biskupowi Rzymu, którego od III w. n.e. zaczęto uważać za następcę św. Piotra.

Podsumowanie

Religia rzymska była religią politeistyczną, której bóstwa, mity i obrzędy stanowiły połączenie wpływów wielu ludów podbitych przez Rzymian, głównie zaś Greków. Dodatkowo cechował ją duży synkretyzm, gdyż Rzymianie asymilowali liczne elementy kultów, z którymi spotykali się podczas swych wypraw. W I stuleciu n.e. na terenie Imperium pojawiła się nowa religia, którą początkowo ignorowano, potem przez ponad dwieście lat zwalczano, by w końcu zaakceptować jej istnienie i w 392 r. n.e. uczynić z niej religię panującą. Przez cały ten czas zmieniało się też samo chrześcijaństwo. W ciągu dekad przyjmowało niektóre elementy tradycyjnej religii rzymskiej i w ten sposób stawało się bardziej atrakcyjne dla mieszkańców Imperium. W końcu poprzez tak przejawiany synkretyzm chrześcijaństwo stało się Kościołem powszechnym- katolickim.

Warto przeczytać:

Banaszek M., Historia kościoła katolickiego. T. I, Warszawa 1986.

Bralewski S., Konstantym Wielki, Kraków 2001.

Jaczynowska M., Religie świata rzymskiego, Warszawa 1990.

Musiał D., Antyczne korzenie chrześcijaństwa, Warszawa 2001.

http://historykon.pl/poncjusz-pilat-namiestnik-judei-czesc-1/

http://historykon.pl/poncjusz-pilat-namiestnik-judei-czesc-2/

http://historykon.pl/obraz-soboru-nicejskiego-325r-na-podstawie-vita-constantini-euzebiusza-z-cezarei/

Dawid Siuta

5 komentarzy

  1. Michał Jaworski

    Czy są opracowane również tematy np. z średniowiecza, nie tylko starożytności?

  2. To jest prawdziwa przyjaźń – osĹ‚aniać innych nawet kosztem siebie. Prymas Stefan WyszyĹ„ski…

  3. Ciekawa pozycja

Leave a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

*