Tego dnia 1792 roku miało miejsce przystąpienie Stanisława Augusta Poniatowskiego do konfederacji targowickiej
Przystąpienie Stanisława Augusta Poniatowskiego do konfederacji targowickiej, magnackiego spisku, chcącego obalić Konstytucję 3 Maja, nastąpiło 23 lipca 1792 roku. Gdy wybuchła wojna polsko-rosyjska w obronie konstytucji, król Stanisław August Poniatowski rozpoczął starania dyplomatyczne o wsparcie wysiłków Rzeczpospolitej w starciu z Rosją.
Do Berlina wyruszyły dwa poselstwa. Pierwsze domagało się spełnienia warunków sojuszu Polski i Prus. Drugie natomiast, o wsparcie dyplomatyczne. Sojusz z Prusami, tak naprawdę, był zawarty na żądanie opozycji sejmowej, ale wbrew woli króla. Ten zdawał sobie sprawę, że nic z tego nie będzie. Gdy nadeszła chwila prawdy, to racja była po stronie króla. Berlin na żadne z poselstw nie odpowiedział, pozostawiając Warszawę samom sobie.
Sytuacja na froncie też nie wyglądała za dobrze. Mimo zwycięstwa pod Zieleńcami i bitwy pod Dubienką, gdzie 18 lipca 1792 roku armia polska pod dowództwem Tadeusza Kościuszki stoczyła bitwę z głównymi siłami rosyjskimi pod dowództwem Kachowskiego, zakończoną porażką, tak naprawdę siły Rzeczpospolitej mogły się już tylko bronić. Nie wydaje się, że nawet po kilku porażkach Rosja mogłaby odstąpić od wojny, a zaangażowanie innych mocarstw w ten konflikt tylko ją zachęcało do kontynuowania wojny.
Stanisław August znając już realia postanowił pertraktować z Katarzyną II. W liście wysłanym do niej, aby ratować państwo, zaproponował objęcie tronu polskiego przez Konstantego. Jednak caryca odrzuciła propozycję i zaleciła przystąpienie Stanisława Augusta Poniatowskiego do konfederacji targowickiej. Król nie widząc szans, po namowie przez najbliższe otoczenia i Straż Praw, postanowił 23 lipca wraz z wojskiem przystąpić do konfederacji.
Emigranci polityczni potępili króla. Zarzucano mu, że nie zdecydował się na wydanie walnej bitwy na przedpolach Warszawy. Ale król i jego otoczenie zdając sobie sprawę z sytuacji geopolitycznej w jakiej znalazła się Rzeczpospolita wiedzieli, że szans na zwycięstwo w tej wojnie nie ma.
Rosja była zbyt silna a Prusy tylko czekały na moment aby jej pomóc i uzyskać kolejne zdobycze terytorialne kosztem Rzeczpospolitej. Król ponownie zamiast pustych gestów wybrał politykę realną i podjął kolejną próbę ratowania tego co zostało. Przystąpienie króla do konfederacji było nie na rękę przywódcom konfederacji.
Gdyż to króla uważali za despotę łamiącego przywileje szlacheckie. Jednak wola Katarzyny II była nie do podważenia. Postanowiono natomiast upokorzyć króla i ograniczyć jego prerogatywy oddając władzę wojskową hetmanom. Hetman Szczęsny Potocki zażądał powtórnego podpisania akty przystąpienia do konfederacji, w którym konfederacji zapisali słowa potępienia „sejmu rewolucyjnego” i „rządu monarchiczno-demokratycznego”.
Tym samym zakończył się rok monarchii konstytucyjnej. Katarzyna II oczywiście tylko pozornie oddawała władzę konfederatom, którzy chcąc się zasłużyć, prześcigali się w niszczeniu reform Sejmu Czteroletniego.
Koniecznie obejrzyj także: Co w ustroju Polski zmieniała Konstytucja 3 Maja?
