Władysław Jagiełło długo czekał na męskich potomków, którzy odziedziczyli po nim polski tron. Doczekał się ich dopiero ze swoją czwartą żoną – Zofią Holszańską. Trzeci syn pochodzący z tego małżeństwa to Kazimierz IV Jagiellończyk. To on przyczynił się do rozrostu dynastii Jagiellonów. Potomkowie Jagiełły zasiadali nie tylko na polskim i litewskim tronie. Byli królami także Czech i Węgier. Prawnuczka Władysława II Jagiełły – Anna Jagiellonka została żoną przyszłego cesarza Ferdynanda I Habsburga i przodkinią dwóch królów Francji. Jak doszło do tego, że Władysław II Jagiełło był przodkiem królów Francji? O których królów dokładnie chodzi?
Układ wiedeński, czyli Jagiellonowie układają się z Habsburgami
Dwaj wnukowie Władysława II Jagiełły – Władysław II Jagiellończyk i Zygmunt Stary zawarli w Wiedniu układ z cesarzem Maksymilianem I Habsburgiem, odnośnie wzajemnych małżeństw córki Władysława II Jagiellończyka i jego trzeciej żony Anny de Foix Candale – Anny Jagiellonki z wnukiem cesarza Maksymiliana I – Ferdynandem I. Natomiast brat Anny – Ludwik II Jagiellończyk miał poślubić siostrę Ferdynanda I Habsburga – Marię Habsburżankę. O ile małżeństwo Marii i Ludwika okazało się bezdzietne, a król zginął w bitwie pod Mohaczem – 29 sierpnia 1526 roku doczekawszy jedynie syna z nieprawego łoża Jánosa Wassa
O wiele więcej szczęścia miała Anna Jagiellonka (1503-1547) – siostra Ludwika II Jagiellończyka. Razem z Ferdynandem I Habsburgiem mieli mnóstwo dzieci. Nas tu będzie interesowała ich najmłodsza córka – Joanna Habsburg. Jej poród, matka przypłaciła życiem. Zmarła 27 stycznia 1547 roku, trzy dni po porodzie córki. Opiekę nad maleńką siostrzyczką przejęła w 1550 roku Katarzyna Habsburżanka, która wróciła do Wiednia po tragicznej śmierci męża – Franciszka III Gonzagi.
Książę, podczas polowania na ptactwo, zaplątał się w wodorosty i wpadł do rzeki, w której się utopił. Katarzyna nie miała czasu na rozpamiętywanie tego strasznego zdarzenia, gdyż czekały na nią obowiązki. Była najstarszą żyjącą córką Anny Jagiellonki i Ferdynanda I Habsburga. Jej starsza siostra Elżbieta – pierwsza żona króla Polski i Wielkiego Księcia Litewskiego Zygmunta Augusta już nie żyła. Zmarła 15 czerwca 1545 roku w Wilnie.
Wkrótce to Katarzyna miała stanąć na ślubnym kobiercu u boku Zygmunta Augusta. Teraz jednak, najważniejsze było to, by zająć się młodszym rodzeństwem, w tym małą siostrzyczką Joanną, która najpewniej odziedziczyła imię po swojej babce od strony ojca – Joannie Szalonej. Najmłodsza z córek Ferdynanda I Habsburga i Anny Jagiellonki – Joanna Habsburżanka została żoną księcia Toskanii – Franciszka I Medyceusza.
Henryk IV Burbon mężem prapraprawnuczki Władysława Jagiełły
Pierwszą żoną Henryka IV Burbona była Małgorzata Walezjuszka, najmłodsza córka Katarzyny Medycejskiej i Henryka II Walezjusza, zwana królową Margot. Małżeństwo to miało położyć kres wojnom religijnym we Francji, ale zakończyło się krwawą masakrą hugenotów, która do historii przeszła jako Noc św. Bartłomieja lub jak chce prof. Stanisław Grzybowski Dzień św. Bartłomieja. Wspomniany historyk użył w odniesieniu do tych makabrycznych wydarzeń określenia nieszpory paryskie jako analogię do nieszporów sycylijskich z 30 marca 1282, podczas których Andegawenowie zostali pozbawieni władzy na Sycylii, na rzecz Aragonów.
Małżeństwo Henryka IV Burbona z królową Margot okazało się nieszczęśliwe i zakończyło się rozstaniem małżonków w atmosferze skandalu. Małgorzata Walezjuszka po rozstaniu z mężem prowadziła rozwiązłe życie, a jej własna matka – Katarzyna Medycejska nie chciała jej znać.
Drugą żoną Henryka IV Burbona była córka Joanny Habsburżanki i Franciszka I Medyceusza – Maria Medycejska. W ten sposób krewna Władysława II Jagiełły została królową Francji. Jej mąż nie dbał o higienę, nie mył się, gdyż uważał, że to czyni go męskim. Zarówno jego pierwsza jak i druga żona, zanim zdecydowały się na łóżkowe igraszki z Henrykiem, wylewały na siebie dużą ilość perfum, by nie czuć jak ich mąż potwornie śmierdzi!
Ludwik XIII i Ludwik XIV Burbonowie – potomkowie Jagiełły
Synem Henryka IV Burbona i Marii Medycejskiej był między innymi Ludwik XIII Burbon, który poślubił córkę króla Hiszpanii Filipa III Habsburga, Annę Austriaczkę, która również była potomkinią Giedymina. Ze związku Anny Austriaczki i Ludwika XIII Burbona urodził się jeden z najdłużej panujących monarchów w Europie – Ludwik XIV Burbon. Rządził Francją przez ponad 70 lat! Brak dbałości o higienę odziedziczył zapewne po dziadku – Henryku IV Burbonie.
Tak oto jagiellońska krew zawitała nad Sekwanę. A król Władysław II Jagiełło, który mył się codziennie i zawsze miał przy sobie brzytwę do golenia, doczekał się potomka, który kąpał się zaledwie trzy razy w życiu i był jednym z najbardziej śmierdzących królów Francji w historii. Deklasował go tylko dziadek, który bycie brudasem uważał za męstwo!
Bibliografia:
- Baszkiewicz Jan, Henryk IV Wielki, Warszawa 1995.
- Grzybowski Stanisław, Henryk Walezy, Wrocław, Warszawa, Kraków, Gdańsk, Łódź 1985.
- Rudzki Edward, Polskie królowe. Żony Piastów i Jagiellonów, Warszawa 1985.
