Karol. Władca Hiszpanii to serial historyczny produkcji hiszpańskiej. Opowiada o losach króla Hiszpanii – Karola I Habsburga, który objął rządy w wieku 16 lat, po śmierci swojego dziadka od strony matki – Ferdynanda II Katolickiego. Serial jest kontynuacją innej produkcji – „Izabela. Królowa Hiszpanii”, który z kolei opowiada o losach babki Karola – Izabeli Katolickiej, która wraz z mężem – Ferdynandem II Katolickim, dokonała zjednoczenia Królestwa Hiszpanii.
Trzy lata po śmierci Ferdynanda II Katolickiego, umarł drugi dziadek Karola, tym razem od strony ojca – cesarz Maksymilian I Habsburg. Naturalnym kandydatem na jego następcę był jego wnuk – Karol I Habsburg – król Hiszpanii, który jako cesarz znany był jako Karol V Habsburg.
Obok Karola, do wyścigu po koronę cesarską byli: król Francji – Franciszek I Walezjusz, elektor brandenburski – Jan Hohenzollern (wnuk króla Polski – Kazimierza IV Jagiellończyka), swoją kandydaturę zgłosił nawet król Anglii – Henryk VIII Tudor. Wśród kandydatów był też król Polski i wielki książę litewski – Zygmunt Stary, który jednak nie został wspomniany w serialu!
Zygmunt Stary cesarzem w serialu Karol. Władca Hiszpanii? A po co o tym mówić?
Polska w Europie nie ma siły przebicia. Elekcja po śmierci cesarza Maksymiliana I Habsburga. W serialu jest mowa o tym, że kandydatem do cesarskiej korony był oczywiście Karol V Habsburg, jego kontrkandydatem był król Francji – Franciszek I Walezjusz. W serialu jest też mowa o tym, że nawet Henryk VIII Tudor starał się o ten tytuł. Nie ma za to mowy o kandydaturze polskiego króla – Zygmunta Starego.
Zygmunt Stary pretensje do korony cesarskiej opierał na tym, że jego matką była Elżbieta Rakuszanka – córka cesarza Albrechta II Habsburga, wnuczka cesarza Zygmunta Luksemburskiego i prawnuczka cesarza Karola IV Luksemburskiego.
Król Polski był także, po śmierci Maksymiliana I Habsburga, opiekunem swojego bratanka – Ludwika II Jagiellończyka, którego w 1515 roku (cztery lata przed swoją śmiercią) adoptował Maksymilian I Habsburg. Stało się to na mocy układu wiedeńskiego z 1515 roku właśnie. W świetle prawa Zygmunt Stary był zatem opiekunem cesarskiego (przybranego, bo przybranego, ale jednak) syna. To też była przesłanka ku temu, by startować w elekcji na cesarza po śmierci Maksymiliana I Habsburga.
Zygmunt Stary wiedział jednak, że i tak nie wygrałby tej elekcji, bo pochodził z innej części świata. Dlatego poparł kandydaturę Karola V Habsburga, który ostatecznie wygrał.
Niemniej fakt jest faktem. Zygmunt Stary startował w elekcji na cesarza po śmierci Maksymiliana I Habsburga i powinien być wspomniany w tym serialu.
Kandydaturę Karola V Habsburga na cesarza poparli także Hohenzollernowie. W zamian za tę lojalność cesarz Karol V Habsburg wydał wdowę po swoim dziadku Ferdynandzie II Katolickim – Germaine de Foix za Jana Hohenzollerna.
Karol V Habsburg potomkiem Giedymina i Piastów mazowieckich
Karol V Habsburg jako syn Filipa I Pięknego z dynastii Habsburgów był spokrewniony ze… swoim kontrkandydatem do korony cesarskiej – Zygmuntem Starym. Wszystko za sprawą tego, że pradziadkiem Karola V Habsburga od strony ojca był cesarz Fryderyk III Habsburg. Był on synem Cymbarki Mazowieckiej i Ernesta Żelaznego (brata Wilhelma Habsburga – niedoszłego męża króla Polski – Jadwigi Andegaweńskiej). Rodzicami owej Cymbarki byli książę mazowiecki – Siemowit IV oraz rodzona siostra króla Polski i wielkiego księcia litewskiego – Władysława II Jagiełły- Aleksandra Olgierdówna.
Przypomnijmy, że podczas bezkrólewia, które zapanowało w Polsce po śmierci króla Polski i Węgier – Ludwika Andegaweńskiego, pojawił się projekt uczynienia królem Polski Siemowita IV Mazowieckiego i jego ożenku z Jadwigą Andegaweńską, córką zmarłego Ludwika. Małżeństwo to nie spotkało się z aprobatą polskiej szlachty.
Siemowit IV jednak nie rezygnował i próbował nawet porwać najmłodszą córkę Ludwika Andegaweńskiego i Elżbiety Bośniaczki. Plany te spełzły na niczym, ponieważ zostały udaremnione. Król Polski – Władysław II Jagiełło, na otarcie łez, ofiarował księciu mazowieckiemu rękę swojej rodzonej siostry Aleksandry Olgierdówny. Tak doszło do ożenku przodków cesarza Karola V Habsburga.
Jak widać zatem, król Polski Zygmunt Stary miał prawo ubiegać się o koronę cesarską, co czynił. Oczywiście najbardziej adekwatną kandydaturą na cesarza, po śmierci Maksymiliana I Habsburga, była kandydatura jego wnuka – Karola. Zygmunt Stary o tym wiedział i dlatego ostatecznie poparł tę kandydaturę, co sprawiło, że Karol wygrał. Niemniej jednak postać Zygmunta Starego powinna być uwzględniona w serialu o Karolu V Habsburgu, który był krewnym polskiego króla.
Bibliografia:
- Frost Robert, Oksfordzka historia unii polsko-litewskiej. Powstanie i rozwój 1385-1569, Poznań 2018.
- Alvarez Fernandez Manuel, Cesarz Karol V, Warszawa 2003.
